فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مطالعات تداوم بقاء سازمان‌های تروریستی و متغیرهای درگیر در آن، بُعد نوینی در مطالعات تروریسم به شمار می‌رود. در این میان نحوه فعالیت‌های اطلاعاتی این سازمان‌ها به عنوان نبض حیات‌شان، از اهمیت بسزایی در مطالعات مذکور برخوردار است. داعش به مثابه سازمان تروریستی، از ابتدای حیات خود واجد سازمان اطلاعاتی و ضد اطلاعاتی خبره و قدرتمندی بود که تمامی زوایای فعالیت‌های این سازمان را تحت اشراف گسترده خود داشت. لکن این اشراف در ارتباط با فشارها، تحولات و مقتضیات بیرونی قرار داشت که شکل سازمانی و نحوه کُنش آن را دستخوش دگرگونی قرار می‌داد. براین اساس پژوهش حاضر در برخورد با داعش به مثابه موجودیتی اجتماعی، درصدد پاسخ به چرایی و چگونگی کُنش‌های اطلاعاتی داعش، با اتخاذ چارچوب نهادگرایی جامعه شناختی است. براین اساس یافته‌های پژوهش حاضر نشان می‌دهد که کنش اطلاعاتی داعش در ابتدا هم‌شکلی تقلیدی بوده و از ماهیت اطلاعاتی به پوششی ایدئولوژیک سیر کرده و در گام بعدی این کنش با اتخاذ رویکرد هم‌شکلی هنجاری در قلمرو تحت سیطره و مناطق همجوار آن شبکه‌ای بوده و در مناطق دور دست و خارج از کنترل و اشراف سازمان، به صورت خوشه‌ای بود. در پژوهش حاضر ابزار گردآوری داده‌ها کتابخانه‌ای و مصاحبه با نخبگان مطلع بوده و روش تحلیل داده‌ها توصیفی– تحلیلی می‌باشد