فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آزمایش حاضر با هدف بررسی تأثیر جایگزینی سطوح مختلف لسیتین سویا با زرده تخم‌مرغ در رقیق‌کننده تریس بر فراسنجه‌های کیفی اسپرم قوچ عربی بعد از فرایند انجماد- یخ‌گشایی انجام شد. برای این منظور، آزمایشی با تعداد هشت رأس قوچ عربی بالغ و سالم با وزن متوسط5±75 کیلوگرم در قالب طرح کاملاً تصادفی در فصل تولیدمثلی صورت گرفت. نمونه‌های منی با استفاده از دستگاه الکترواجاکولاتور جمع‌آوری شد.  نمونه‌های منی با هم مخلوط و پس از رقیق‌سازی به پنج گروه آزمایشی تقسیم شدند. تیمارها شامل سطوح افزایشی لسیتین سویا (5/0، 1، 5/1 و 2 درصد) و زرده تخم‌مرغ (15درصد) در رقیق‌کننده بر پایه تریس و حاوی پنج درصد گلیسرول بود. تعداد پنج پایوت نیم میلی‌لیتری از هر تیمار تهیه شد. پایوت‌ها به‌مدت دو ساعت در دمای پنج درجه سانتی‌گراد به تعادل رسیده و منجمد شدند. پس از دو هفته، یخ‌گشایی پایوت‌ها در دمای 37 درجه انجام گرفت. فراسنجه‌های کیفی اسپرم شامل درصد تحرک، زنده‌مانی، ناهنجاری‌های مورفولوژیکی، سلامت غشا و نیز pH منی مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که رقیق‌کننده حاوی 5/1 درصد لسیتین سویا در مقایسه با سایر سطوح از جمله زرده تخم‌مرغ موجب بهبود سطح معنی‌داری در میزان تحرک کل، تحرک پیشرونده، زنده‌مانی، ناهنجاری‌های مورفولوژیکی و یکپارچگی غشای پلاسمایی در اسپرم قوچ عربی شد (05/0>P). با توجه به اینکه بیشترین میزان بهبود در فراسنجه‌های کیفی اسپرم در سطح 5/1 درصد لسیتین سویا مشاهده شد، می‌توان از این سطح در رقیق‌کننده برای نگهداری منی قوچ عربی به حالت انجماد استفاده کرد.