تأثیر فاکتورهای محیطی بر انتخاب مناطق ‏مطلوب زادآوری مرال ‏Cervus elaphus ‎maral ‎‏ در استان مازندران

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده‎ ‎محیط‎ ‎زیست،‎ ‎سازمان‎ ‎حفاظت‎ ‎محیط‎ ‎زیست،‎ ‎کرج، ایران

2 گروه تنوع زیستی و ایمنی زیستی، پژوهشکده محیط زیست و ‏توسعه پایدار، ‏سازمان حفاظت محیط زیست، تهران، ایران

3 استادیار، گروه محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک، اراک، ایران

4 محیط‌بان منطقه حفاظت‌شده البرز مرکزی، استان مازندران، ایران

5 کارشناس ارشد، ارزیابی و آمایش سرزمین، دانشکده محیط زیست، سازمان ‏حفاظت محیط زیست، کرج، ایران

6 محیط‌بان منطقه حفاظت‌شده البرز مرکزی، استان مازندران، ایران

doi
10.30473/eab.2021.57515.1815
چکیده

مرال بزرگ‌ترین گوزن بومی ایران است. با اینکه این گونه در گذشته‌های نه چندان دور از جمعیت نسبتا خوبی برخوردار بود، اما امروزه پراکندگی آن تنها  به برخی محدوه‌ها­­­ی امن مناطق تحت حفاظت محدود می‌شود. از مهم‌ترین عوامل مؤثر در کاهش جمعیت این گونه، تخریب و نابودی زیستگاه­ها و شکار گونه است که به شدت متاثر از فعالیت‎های انسانی هستند. لذا مدلسازی­ مطلوبیت زیستگاه زادآوری مرال در بین زیستگاه‌های مطلوب باقیمانده، می‌تواند در حفاظت و مد­‌‌‌‌‌‌‌یریت جمعیت‌های مرال مؤثر واقع شود. محدوده امن البرز مرکزی مهم‌ترین منطقه و امن­ترین زیستگاه زادآوری مرال در کشور است. در این پژوهش مطلوبیت زیستگاه مناطق زادآوری مرال با روش تحلیل آشیان بوم‌شناختی بررسی شد. نتایج روش تحلیل آشیان بوم شناختی با مقادیر 3/1 کنارگی و ویژه‌گرایی بالا (5/5) نشان دهنده مناطقی است که شیب و ارتفاع بالاتر از میانگین زیستگاه داشته و لذا تحمل­پذیری کمی دارند. بر اساس نتایج امنیت زیستگاه یک عامل مهم برای حفظ گونه مرال در برابر خطرات است.