مقایسه تطبیقی کارایی زیستمحیطی ضایعات کاشی و سیمان پرتلند در تثبیت خاکهای مارنی با رویکرد کاهش پسماند و آلودگی محیطزیست طبیعی (مطالعه موردی: شهر تبریز)
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد ژئوتکنیک دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
doi
10.22034/jgeoq.2026.576483.4420چکیده
در مناطق شهری ایران، از جمله شهر تبریز و بهویژه محله نصر، توسعه شهری را با چالش مواجه ساختهاند. از سوی دیگر، مصرف گسترده سیمان بهعنوان متداولترین ماده تثبیتکننده خاک، با پیامدهای زیستمحیطی قابل توجهی نظیر افزایش انتشار دیاکسیدکربن، مصرف انرژی و تخریب منابع طبیعی همراه است. در این پژوهش، امکان استفاده همزمان از سیمان پرتلند و پودر ضایعات کاشی بهعنوان یک پسماند ساختمانی، با هدف بهبود خواص مکانیکی خاک مارن و کاهش اثرات زیستمحیطی مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور، نمونههای خاک مارن با درصدهای مختلف سیمان برابر با ۳، ۵ و ۷ درصد و پودر ضایعات کاشی برابر با ۵، ۷، ۱۰ و ۲۰ درصد تهیه شد و آزمایشهای تراکم و مقاومت فشاری تکمحوری پس از عملآوری ۲۸ روزه بر روی آنها انجام گرفت. نتایج نشان داد که افزودن پودر ضایعات کاشی تا مقدار بهینه حدود ۵ درصد، موجب افزایش وزن مخصوص خشک و مقاومت فشاری خاک میشود، در حالیکه افزایش بیشازحد آن باعث کاهش مقاومت بهدلیل رقیقسازی اسکلت باربر خاک میگردد. همچنین افزایش درصد سیمان سبب افزایش قابل توجه مقاومت فشاری و سختی خاک شد، اما همراه با افزایش رفتار ترد نمونهها بود. در مجموع، ترکیب شامل ۵ درصد پودر ضایعات کاشی و ۵ تا ۷ درصد سیمان بهعنوان ترکیب بهینه پیشنهاد میشود.