پیامدهای انتقال بین حوضه‌ای آب زاب به دریاچه ارومیه

نویسندگان

1 کارشناسی‌ارشد جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه جغرافیای انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

3 دانشیار گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

doi
10.22034/igq.2024.184151
چکیده

خشک شدن دریاچه ارومیه به‌عنوان بزرگ‌ترین دریاچه نمک خاورمیانه یکی از مهم‌ترین نشانه­های پیدایش چالش زیست‌محیطی در ایران است. از این‌رو شاهد چالش­های زیست‌محیطی و زیان­های اقتصادی، سیاسی- امنیتی و اجتماعی در شمال‌غرب کشور هستیم. یکی از راهکارهای ستاد احیای دریاچه ارومیه برای جلوگیری از خشک شدن و رسیدن به تراز اکولوژیک دریاچه، پروژه انتقال آب از حوضه زاب کوچک به دریاچه ارومیه است. این طرح در منطقه‌ای اجرا شده است که در آن ترکیب نا­همگون قومی- مذهبی وجود دارد. با توجه به این موضوع انتقال آب می‌تواند پیامدهای اجتماعی، اقتصادی و سیاسی امنیتی متفاوتی داشته باشد. پیامدهای این پروژه در این تحقیق با استفاده از روش تحقیق کیفی تحلیل محتوی به‌وسیله مصاحبه از نخبگان، پژوهشگران و مدیران و با استفاده از تکنیک کدگذاری باز بررسی ‌شده است. نتایج حاصل بیانگر وجود پیامدهای منفی و مثبت شامل از هم‌گسیختگی فعالیت، تحرک مکانی جمعیت، شکل‌گیری تنش قومی، ایجاد شکنندگی در مقاصد انتقال آب و ایجاد گفتمان اقتصادی و فرهنگی است.