فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پایش همکاری و تعارضات در حوضه‌های فرامرزی جهت مدیریت پایدار منابع آبی مشترک و امنیت منطقه‌ای ضروری می‌باشد. بخصوص اینکه تغییراقلیم، توسعه طرح‌های آبی و عدم توازن قدرت بین کشورهای ساحلی بستر را برای تشدید مناقشات در این حوضه‌ها مهیاتر نموده است. واقعیتی که پایش پویای وضعیت مناقشات و همکاری را ضرورت می‌بخشد. مقاله حاضر تلاش دارد تا روش‌شناسی را بدین منظور ارائه دهد و برای تشریح آن، حوضه فرامرزی دجله و فرات به عنوان منطقه مطالعاتی درنظر گرفته شده است. بدین منظور، مؤلفه‌هایی برای توسعه چنین سامانه‌هایی احصاء شدند که مهم‌ترین آنها عبارت بودند از: الف) درک صحیح از مسائل حوضه و محرک‌های داخلی و خارجی مؤثر بر مناقشه و همکاری، ب) پایش طرح‌های توسعه و تبعات آنها بر موافقت‌نامه‌ها و یا مغایرت آنها با کنوانسیون‌های بین‌المللی، ج) پایش رسانه و گفتمان مسئولین کشورها و د) پایش نحوه فعالیت کمیته‌های فنی مشترک و بعضاً فراتر از آن، «شوراهای عالی همکاری راهبردی» بین کشورها. در نهایت، نمایش مجموعه اطلاعات فوق با استفاده از ابزارهای استانداردی مانند مقیاس‌های BAR و iBAR یا ماتریس TWINS. قطعاً عملیاتی‌شدن این سامانه‌ها یک کار میان‌رشته‌ای است که نیازمند تعامل متخصصان مختلف مانند حوزه‌های روابط بین‌الملل، مهندسی منابع آب و علوم سیاسی می‌باشد.