بنـدر بزرگ فاو ، کدی جدید در ژئوپلیتیک کشور عراق
نویسندگان
1 استادیار دانشکده فرماندهی و ستاد ارتش ج.ا.ایران ، تهران، ایران.
2 کارشناس تحلیل اطلاعات راهبردی ـ مترجم، تهران، ایران.
3 کارشناس ارشد ژئوپولیتیک
doi
چکیده
کشورهای جهان برای تقویت حوزه های ثبات ، قدرت زایی و تقویت موقعیت بین المللی خود اقداماتی را برای شناسایی و استفاده از فرصت های ژئوپلیتیک انجام می دهند که «بنادر و کریدورهای اقتصادی» نقشی تعیین کننده در این رابطه ایفا میکنند. در محیط پیرامونی ایران بنادر مهمی از جمله بندر «دقم» در عمان، بندر «گوادر» در پاکستان و بندر «فاو» در عراق در حال توسعه هستند که توسعه آنها موجب ارتقاء جایگاه ژئوپلیتیکی کشورهای دارنده خواهد شد. در میان این بنادر، طرح توسعه «بندر بزرگ فاو» نه تنها تاثیرات عمیق و برترسازی برای عراق خواهد داشت؛ بلکه با توجه به وجود زمینه های رقابتبرانگیز، موجب تشدید رقابت بین عراق با ایران شده و چالشها یا تاثیرات محدودکننده ای را نیز ـ به ویژه در حوزه اقتصاد ـ متوجه ایران خواهد نمود. بر این مبناست که خنثی سازی و حتی المقدور تبدیل این تهدید به یک فرصت کاربردی مستلزم بررسی جامع و شناسایی راهکارهای موثر میباشد.پژوهش حاضر به روش توصیفی ـ تحلیلی و با اتکاء به منابع کتابخانهای، مستندات در اختیار و... در پی بررسی آثار متعدد این طرح بر روابط ژئوپلیتیکی عراق و ایران میباشد. مهمترین نتایج اجرای این طرح را میتوان «خلق یک ارزش ژئوپلیتیکی جدید در منطقه»، «ارتقاء جایگاه ژئوپلیتیکی عراق» و «تاثیر این طرح بر موقعیت کشورهای همسایه عراق بهویژه ایران» به حساب آورد. تلاش این مقاله پس از پرداختن به تعاریف، سوابق و کلیات طرح مذکور، به بررسی میزان اثرگذاری اجرای این طرح بر کشور عراق و دیگر کشورها، منجمله ایران و سپس ارائه پیشنهادات مرتبط معطوف میگردد.
