رهیافت ژئواکونومیک در تحلیل روابط خارجی؛ مطالعه روابط روسیه با کشورهای اروپای غربی (آلمان، فرانسه، ایتالیا، بریتانیا)
نویسندگان
1 استادیار روابط بینالملل دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران.
doi
چکیده
رهیافت ژئواکونومیک در تحلیل روابط خارجی کشورها، به مثابه یک الگوی نوین نشان میدهد که چه متغیرهایی در شکلگیری روابط خارجی دو کشور در قبال یکدیگر نقش داشتهاند. در مقاله حاضر، مبتنی بر این رهیافت، عملکرد روسیه در قبال چهار کشور قدرتمند اروپایی شامل آلمان، فرانسه، ایتالیا و بریتانیا مورد بررسی قرار میگیرد. هدف از این مطالعه، در واقع ارائه الگوی نوینی از تحلیل برای مطالعه چگونگی شکلگیری و سطح روابط در سیاست خارجی کشورها است. سوال اصلی مقاله پیشرو عبارت است از اینکه، متغیرهای اثرگذار در شکلگیری روابط ژئواکونومیک روسیه با کشورهای اروپای غربی تا چه اندازه نقشآفرین بودهاند. در پاسخ، این فرضیه مطرح است که سطح و عمق روابط روسیه با کشورهای اروپای غربی، تابعی از برهم کنش و تأثیرگذاری متقابل متغیرهای ژئواکونومیک شامل مکان جغرافیایی، عوامل اقتصادی، ژئوپلیتیک و ژئوکالچر است. یافتههای مقاله که مبتنی بر روش مطالعه موردی کیفی ابزاری انجام شده، نشان میدهد که این متغیرها در روابط خارجی روسیه با دولتهای غربی، اثرگذاری متفاوتی داشتهاند. روابط روسیه با آلمان دارای بیشتر سطح درهم تنیدگی بوده و در مقابل، بریتانیا از کمترین سطح تداخل متغیرهای ژئواکونومیک با روسیه برخوردار است. همچنین، متغیر اقتصاد در تعامل با ایتالیا و متغیر ژئوپلیتیک در روابط با فرانسه، نقش اصلی را در مدیریت روابط خارجی روسیه ایفا کرده اند.