اثر کشت مخلوط و کود دامی بر رشد، عملکرد و غلظت پروتئین ذرت، لوبیا و گاودانه

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد ,گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

2 دانشیار گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 دانشیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

4 گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

doi
چکیده

برای بررسی اثر کشت مخلوط و کود دامی بر ویژگی­های رشد، عملکرد و غلظت پروتئین خام ذرت رقم سینگل­کراس 704 (Zea mays L.)، گاودانه (Vicia erviliaL.) و لوبیا چیتی رقم تلاش (Vicia faba L.)، آزمایشی در سال زراعی 1389 به­صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقاتی خلعت­پوشان دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز در شرایط مزرعه­ای انجام شد. فاکتورها شامل نوع کشت در سطوح تک­کشتی لوبیا چیتی، تک­کشتی گاودانه، تک­کشتی ذرت، کشت مخلوط ذرت با لوبیا چیتی و کشت مخلوط ذرت با گاودانه و کود دامی در سطوح 0، 30 و 60 تن در هکتار بودند. نتایج نشان داد که کاربرد کود دامی وزن خشک علوفه، غلظت پروتئین خام و ارتفاع ذرت را افزایش داد ولی تأثیری بر تعداد برگ در بوته ذرت نداشت. کشت مخلوط ذرت با لوبیا و گاودانه سبب کاهش ارتفاع و عملکرد علوفه خشک ذرت در مقایسه با تک­کشتی آن شد. کشت مخلوط ذرت با لوبیا و گاودانه باعث افزایش غلظت پروتئین خام ذرت گردید. کشت مخلوط ذرت با لوبیا عملکرد بیولوژیکی و دانه لوبیا را کاهش داد ولی بر تعداد دانه در نیام و وزن صد دانه لوبیا تأثیری نداشت. کشت مخلوط ذرت و لوبیا، پروتئین خام دانه لوبیا را افزایش داد. کاربرد کود دامی عملکرد بیولوژیکی، عملکرد دانه، تعداد دانه در نیام، وزن صد دانه و پروتئین خام دانه لوبیا را افزایش داد. کشت مخلوط ذرت با گاودانه عملکرد بیولوژیکی، عملکرد دانه، تعداد ساقه فرعی و تعداد دانه در بوته گاودانه را کاهش داد. کاربرد کود دامی و کشت مخلوط ذرت و گاودانه شاخص برداشت، تعداد نیام در بوته، وزن هزار دانه و غلظت پروتئین خام در شاخساره و دانه گاودانه را افزایش داد. نسبت برابری زمین در تیمارهای کشت مخلوط بیشتر از یک بود که نشانگر سودمندی نسبی کشت ­مخلوط نسبت به تک­کشتی بود. به­طور کلی، برای افزایش کمیت و کیفیت علوفه، کشت مخلوط ذرت با لوبیا و کاربرد 60 تن کود دامی در هکتار در منطقه مورد مطالعه و شرایط مشابه می­تواند توصیه شود.