حکمرانی در عصر سایبرپالیتیک: تحلیلی بر نقش رسانه‌های نوین در تحول ساختارهای حکمرانی

نویسندگان

1 استادیار روابط بین‌الملل، عضو هیئت‌ علمی گروه علوم سیاسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 دانشجوی دکتری روابط بین‌الملل، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22034/rahbord.2025.491830.1756
چکیده

تحولات فناوری‌های نوین موجب تغییرات اساسی در ساختارهای حکمرانی شده است. این فناوری‌ها با تغییر هندسه قدرت سیاسی و گسترش حکمرانی دیجیتال، فرآیندهای حکمرانی را تحت تأثیر قرار داده و در بازتعریف روابط و تعاملات سیاسی نقش کلیدی ایفا کرده‌اند. بر این اساس، پرسش اصلی پژوهش این است که سایبرپالیتیک و رسانه‌های نوین چه تأثیراتی بر ساختارها و فرآیندهای حکمرانی دارند؟ فرضیه پژوهش بیان می‌کند که سایبرپالیتیک و رسانه‌های نوین با یکپارچه‌سازی حوزه‌های حکمرانی در بستر شبکه‌های اطلاعاتی، پایه‌های حکمرانی دموکراتیک را تغییر داده و به تحول در مفهوم و کارکردهای حکمرانی منجر شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که دیجیتالی شدن حکمرانی و تغییر در پایه‌های حکمرانی دموکراتیک در بستر رسانه‌های نوین، شیوه‌های بسیج اجتماعی، اعتراضات سیاسی، مشارکت مدنی و اعمال فشار بر نهادهای حکمرانی را دگرگون ساخته و سیاست را از خیابان‌ها به شبکه‌های دیجیتال منتقل کرده‌اند. در نتیجه، حکمرانی در فضای دیجیتال با پویایی بیشتری مواجه شده و فرآیندهای حکمرانی در سطح جهانی از طریق سازوکارهای نوین ارتباطی دچار تحول شده است. این پژوهش با هدف تحلیل تأثیر فناوری‌های سایبری و رسانه‌های نوین بر ساختار و فرآیندهای حکمرانی، به‌روش کیفی و با بهره‌گیری از تحلیل محتوای کیفی انجام شده است. داده‌های پژوهش از طریق مطالعه نظام‌مند اسناد، مقالات علمی، و منابع معتبر برخط گردآوری شده و در چارچوب مفاهیم مرتبط با سایبرپالیتیک، حکمرانی دیجیتال، و مشارکت سیاسی شبکه‌ای تحلیل شده‌اند.