نقش ژئوپلیتیک و ژئواکونومیک ترانزیت انرژی(نفت و گاز) خلیج‌فارس در پیش‌برد سیاست منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان

1 دانشیار گروه روابط بین الملل، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

2 دانشجوی دکتری روابط بین الملل، دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد اصفهان(خوراسگان)، اصفهان، ایران

3 دانشیار و عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
چکیده

ایران و منطقه زیر سطح آن خلیج‌فارس، از بُعد ژئوپلیتیک، گذرگاه شرق به غرب و محل ارتباط ژرفای ژئوپلیتیک شمالی(منطقه هارتلند) و ژرفای جنوبی(منطقه ریملند) بوده و در قلمروهای جدید ژئواکونومیک نیز در مرکز بیضی استراتژی انرژی قرار گرفته که در میان سه حوزه مهم مصرف‌کننده انرژی یعنی اروپا، چین و هند واقع شده است. از این‌رو پژوهش حاضر بر اساس نظریات هارتلند مکیندر و ادوارد لوتواک، بدنبال پاسخ به این سؤال بود که ترانزیت نفت و گاز خلیج‌فارس چه تأثیری بر پیشبرد سیاست منطقه‌ای ایران دارد؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد؛ اتصال کریدور انرژی خلیج‌فارس به حوزه‌های مصرف، باعث پیوند سرنوشت امنیت انرژی و اقتصادی این کشورها به سرنوشت ایران، خلق شرکای راهبردی، ارتقاء سطح جایگاه منطقه‌ای، افزایش ضریب توسعه اقتصادی و امنیت ملی ایران خواهد شد. روش جمع‌آوری اطلاعات کتابخانه‌ای و یافته‌های پژوهش به شیوه‌ای توصیفی – تحلیلی مورد بررسی قرار گرفت.