ارزیابی سیاست‌گذاری علم در نقشه جامع علمی کشور بر اساس مدل چرخه‌ای

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی ،دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 استادیار علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22034/rahbord.2025.476096.1720
چکیده

از اصلی‌ترین حوزه‌های سیاست‌گذاری عمومی، سیاست‌گذاری در حوزه علم و فناوری است. مقاله حاضر درصدد ارزیابی نقشه جامع علمی کشور به‌عنوان بالاترین سند حوزه علم و فناوری است. در این مقاله، نقشه جامع علمی کشور با رویکرد مدل چرخه‌ای و با روش نهادگرایانه در پنج مرحله ورودی‌ها، طراحی، اجرا، خروجی و ارزیابی مورد بررسی قرار گرفته است. در بخش ورودی‌ها مشخص شده که تقاضا برای تدوین این سند از سمت نهادهای حاکمیتی صورت گرفته و کمتر مورد حمایت حوزه عمومی و ذی‌نفعان قرار داشته که نتیجه آن وجود تقاضا و عدم حمایت بوده و موجب چالش در زمینه گفتمان‌سازی شده است. در بخش طراحی به سازوکار تدوین نقشه، نهادهای حاکمیتی مرتبط با آن، ساختار، اهداف کلان و راهبردهای اصلی در آن اشاره شده است؛ در بخش اجرا، نسبت نقشه با قانون برنامه پنجم و ششم توسعه مورد بررسی قرار گرفته است؛ در بخش برون­داد بر اساس آمارهای رسمی موجود، میزان تحقق شاخص‌های کمّی تعیین شده در نقشه ارائه داده شده و در بخش ارزیابی نقاط قوت و ضعف نقشه جامع بر اساس مدل چرخه‌ای اشاره شده که این نقاط قوت و ضعف مربوط به سه ساحت ورودی‌ها، طراحی و اجرا است. بر اساس ارزیابی صورت گرفته راهکارها و پیشنهادهایی برای ارتقای کیفی نقشه حاضر و نقشه‌های مشابه در آینده ارائه شده است.