الگوی برنامهریزی استراتژیک توسعه گردشگری منطقهای راهبردهای اساسی آن بر پایه ماتریس SWOT (مطالعه موردی: مناطق گردشگری شهر بوشهر)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جامعه شناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران
2 گروه معارف اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران
3 گروه جامعه شناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران
doi
10.22034/jgeoq.2026.581267.4437چکیده
گردشگری یکی از مهمترین ابزارهای توسعه اقتصادی و اجتماعی در بسیاری از شهرهای ساحلی جهان محسوب میشود. هدف پژوهش حاضر تدوین راهبردهای توسعه گردشگری شهر بوشهر با استفاده از رویکرد برنامهریزی راهبردی است. این تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی–تحلیلی است. جامعه آماری پژوهش شامل خبرگان و متخصصان حوزه گردشگری و برنامهریزی شهری بوده که دادههای مورد نیاز از طریق پرسشنامه جمعآوری شده است. برای تحلیل دادهها از آزمون t تک نمونهای و همچنین ابزارهای برنامهریزی راهبردی شامل ماتریس SWOT، ماتریس ارزیابی عوامل داخلی (IFE)، ماتریس ارزیابی عوامل خارجی (EFE) و ماتریس برنامهریزی استراتژیک کمی (QSPM) استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد که شهر بوشهر دارای ظرفیتهای قابل توجهی در حوزه گردشگری از جمله موقعیت ساحلی مناسب، جاذبههای تاریخی و فرهنگی و فرهنگ مهماننوازی است، اما در عین حال با چالشهایی مانند ضعف زیرساختهای گردشگری، کمبود امکانات اقامتی و محدودیت سرمایهگذاری مواجه است. یافتههای ماتریس QSPM نشان داد که راهبردهایی نظیر توسعه بازاریابی دیجیتال گردشگری، توسعه زیرساختهای اقامتی و تشویق سرمایهگذاری بخش خصوصی از مهمترین راهبردهای اولویتدار برای توسعه گردشگری شهر بوشهر محسوب میشوند. در مجموع نتایج پژوهش نشان میدهد که اجرای راهبردهای پیشنهادی میتواند نقش مهمی در توسعه پایدار گردشگری شهر بوشهر، افزایش جذب گردشگران و بهبود وضعیت اقتصادی و اجتماعی این شهر ایفا کند.