مفهوم سازی مناطق مرزی و تبیین پارامترهای شکل دهنده آنها
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسیارشد جغرافیا سیاسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
2 دانشجوی کارشناسیارشد جغرافیا سیاسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 استادیار جغرافیا سیاسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
4 دانشجوی کارشناسیارشد جغرافیا سیاسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
doi
چکیده
تحولات و پیشرفتهای صورت گرفته در طی دهههای اخیر روند وابستگی و پیوند روزافزون کشورها را به یکدیگر فراهم آورده است و در این بین مناطق مرزی را به کانون توجه مطالعات تبدیل کرده است. مطالعات مرزی در دوره حاضر بیشتر روی توسعه مناطق مرزی، سطح کنشها، نفوذپذیری مرزها، ساکنین مرزی و غیره همه به نوعی بر برجستهتر شدن مطالعه مناطق مرزی تأکید کردهاند. بررسی مطالعات صورتگرفته در این زمینه نشانگر وجود نوعی ابهام و عدم مفهومسازی درست از منطقه مرزی است. از سوی دیگر، در زمینه وسعت و پهنهسازی منطقهای که به عنوان منطقه مرزی در نظر گرفته شود، کاری صورت نگرفته است. تحقیق حاضر با هدف مفهومسازی و تبیین مولفههای شکل دهنده منطقه مرزی با روش توصیفی و تحلیلی و با استفاده از دادههای کتابخانهای و پرسشنامهای به انجام رسیده است. نتایج حاصل از تحقیق حاضر نشاندهنده آن است که مفهوم منطقه مرزی فضای جغرافیایی بلافصل خطوط مرزی با وسعتهای متفاوت که تحت تأثیر مستقیم مرزها قرار میگیرند، میباشد. برای تفسیر از تحلیل محتوا و تحلیل سلسلهمراتبی(ANP)، استفاده شده است. نتایج اولویتبندی نیز نشان میدهد که دارا بودن پیوند طبیعی با فراسوی مرز، سرمایهگذاری پایین در منطقه(به دلایل امنیتی و غیره)، دارا بودن پیوند قومیتی با فراسوی مرز، تأثیرپذیری از سیاست ارتباطی نسبت به کشور هم مرز، دارای پیوندهای تاریخی با فراسوی مرز، آمیختگی زندگی بازیگران با مرز، منطقهای با وسعت توافقشده و در آخر قرارگیری در خط مقدم حمله و جنگ، موثر مولفههای شکلدهی منطقه مرزی انتخاب شدند
