فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ویژگی‌های خاص فضای مجازی همانند جهانی بودن، فراهم آوردن امکان گمنامی و تحولات سریع در کنار تأثیرگذاری فراوان آن در زندگی فردی و جمعی باعث می‌شود سیاست‌گذاری و تنظیم‌گری آن چالش‌برانگیز گردد. امنیت و تاب‌آوری فضای مجازی به عنوان یکی از جنبه‌های پیچیدة سیاست‌گذاری فضای مجازی و نقطة تقاطع نقطه‌نظرهای فنی، امنیتی، فرهنگی و اجتماعی، در اسناد بالادستی نیز مورد توجه بوده است و تدبیر شمارة ۱۵ سند الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت به امنیت و تاب‌آوری فضای مجازی و لزوم استفاده از دانش بومی و مشارکت‌های جهانی در آن اختصاص دارد؛ مسأله‌ای که به نظر می‌رسد در بسیاری از سیاست‌گذاری‌ها و تصمیمات عملی مرتبط با فضای مجازی به نفع نگاه امنیتیِ غیرتخصصی کنار گذاشته شده است. این نوشتار مبتنی بر روش تحقیق کیفی و روش توصیفی-تحلیلی، با بررسی برخی از مهم‌ترین چالش‌های فضای مجازی و امنیت و تاب‌آوری آن در ایران و مقایسه با نمونه‌های مشابه جهانی، تلاش می‌کند تا پیشنهادهایی برای سیاست‌گذاری در خصوص فضای مجازی در ایران ارائه کند. فاصله گرفتن از گفتمان امنیتی در مسائل زندگی روزمره، کاهش جرم‌انگاری‌ها، بهبود شرایط و جذب شرکت‌های خارجی حوزة فضای مجازی به جای دفع آن‌ها، بهبود شرایط اقتصادی-فرهنگی برای عدم مهاجرت متخصصین این حوزه، باز گذاشتن فضا برای تنظیم‌گری مردمی فضای مجازی به دور از دخالت‌های حاکمیتی و توجه به اسناد بالادستی از جمله سند الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت برخی از راهکارها و پیشنهادهای سیاستی مطرح‌شده در این نوشتار هستند.