تنگناها و الزامات راهبردی ج.ا.ایران برای تعامل و همکاری با گروه ویژه اقدام مالی(FATF) و گروه اگمونت(EGMONT)
نویسندگان
1 دانشیار حقوق بین الملل، گروه حقوق بین الملل، دانشکده امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران
doi
10.22034/rahbord.2023.395360.1553چکیده
پولشویی، تأمین مالی تروریسم و اشاعه تسلیحات کشتار جمعی از مهمترین دغدغه دولتها و نهادهای مالی بینالمللی است. در عرصة بینالمللی ارگان متوّلی مبارزه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم، «گروه ویژه اقدام مالی»(FATF) است که از ظرفیتهای کارشناسی گروه «واحدهای اطلاعات مالی»(FIUs) به نام «گروه اگمونت» (EGMONT) استفاده میکند تا از طریق تجزیه و تحلیل اطلاعات مالی کشورها، بتواند با تهدیدات نظام مالی بینالمللی مبارزة کند. در حقیقت گروه اگمونت مهمترین بازوی اجرایی و فنی «افایتیاف» است. سوال اصلی این تحقیق این است که ضرورتها و تنگناهای راهبردی ج.ا.ایران در تعامل با افایتیاف و گروه اگمونت کدامند؟ و پذیرش توصیهها و الزامات افایتیاف و اجرای روشهای تبادل دادههای مالی اگمونت چه آثار و تبعاتی حقوقی و امنیتی برای ایران در پی دارد؟ پژوهش حاضر که با رویکرد کیفی و با روش توصیفی انجام گرفته، با بررسی توصیههای 40گانه افایتیاف، چرایی تعامل و همکاری ایران با این دو گروه را مورد نقد و تحلیل قرار داده و ضمن توجه به موانع و ظرفیتهای ناشی از اجرای الزامات حقوقی آنها، راهکارهایی برای تعامل بیشتر با این دو نهاد بینالمللی ارائه نموده است. نتایج تحقیق نشان میدهد؛ تبعیت ایران از توصیههای 40گانه در قالب اجرای "برنامه اقدام" ایران، فرصتهای متعددی برای برقراری شفافیت در نظام اقتصادی، مالی و بانکی کشور ایجاد میکند؛ اما تضمین کافی و سازوکار لازم برای صیانت از اطلاعات مالی کشورها وجود ندارد که این میتواند منجر به تهدید علیه امنیّت ملی و افشای روشهای دور زدن تحریمها شود.