روندپژوهی تاریخی و آیندۀ فدرالیسم عراق

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روابط بین‌الملل دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 استاد علوم سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 استادیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
چکیده

عراق همواره اسیر بی‌ثباتی سیاسی بوده است. در نوشتار حاضر، برپایه‌ی روند‌پژوهی‌تاریخی، آیند‌ی فدرالیسم عراق در افق 2030 بررسی شد. گردآوری داده‌ها به ‌روش دلفی و با بهره‌گیری از نرم‌افزار میک‌مَک صورت گرفت. پیش‌انگاره‌ها، در قالب سناریوهای مطلوب(عراق، در حالت فدرالیسم واقعی همراه با عدم تمرکز و تقسیم متوازن ثروت و قدرت)، خوشبینانه(تداعی‌کننده‌ی حالت فعلی عراق و تداومِ نظام سیاسیِ بی‌ثبات و فاقدِ اقتدار) و بروز بحران(فروپاشی عراق و برجسته‌شدن خواست‌های استقلال‌طلبانه و بازگشت نظام سیاسی به‌شکل اقتدارگرایانه) مطرح گردیدند. دو پرسش پژوهش چنین بود: تاریخ معاصر عراق چه پیش‌زمینه‌ها و مقتضیاتی را برای فدرالیسم پدیدار کرده است؟ چه سناریوهایی درباره‌ی وضعیت آینده‌ی فدرالیسم در عراق قابل ارائه هستند؟ یافته‌های نوشتار، نشان‌دهنده‌ی احتمالِ بروز دو سناریوی خوشبینانه و بروز بحران، در افق 2030 برای فدرالیسم عراق است.