نسبت ژئوپلیتیک و راهبردهای ملی توسعه در ایران از دیدگاه آمایش سرزمین
نویسندگان
1 دکتری تخصصی جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
doi
چکیده
آمایشسرزمین رویکردی منطقی و علمی به برنامهریزی در پهنهی سرزمین است که بیانگر این واقعیت است که بدون توجه به ظرفیتهای سرزمینی، بهرهوری به حداقل میرسد. از اینرو در مقاله حاضر سعی شده تا به بررسی و آسیبشناسی این برنامهریزیها در فضای سرزمینی ایران از دیدگاه آمایشسرزمین بپردازد و به ارائه مدلی راهبردی دست یابد. در این پژوهش به این نتیجه رسیدیم که تأکید صرف بر کارکردهای سنتی سرزمینی مانند کشاورزی و فعالیتهای وابسته به آب و عدم توجه به کارویژههای جدید و منطبق بر توان سرزمین و اقتضائات جهان امروز مانند تجارت و توریسم و غیره و همچنین سازماندهی سیاسی غیر منطبق بر نواحی و واقعیتهای جغرافیایی کشور، سبب بروز آسیبهای ژئوپلیتیکی کنونی شده است. برای ارائه مدل راهبردی از روش تحلیل راهبردی سوات «SOWT» و برای الویتبندی راهبردها از ماتریس «QSPM» استفاده شده است. روش تحقیق این مقاله نیز تحلیلی- توصیفی است. یافتههای تحقیق گویای آن است که «راهبردهای ملی توسعه در ایران با ارائه درکی جامع از قوتها و ضعفهای داخلی سرزمین و تهدیدها و فرصتهای خارجی و نیز آسیبهای ناشی از برنامهریزی انسانی در فضای جغرافیایی، زمینه را برای ارائه یک مدل راهبردی منطبق بر واقعیتهای جغرافیایی و آمایش سرزمین در فضای سرزمینی ایران فراهم مینماید.