پیشنهاد چارچوب کاربست آیندهنگاری در حکمرانی آموزش عالی ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای آیندهپژوهی، دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
2 عضو هیئت علمی گروه سیاست علم، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران
3 دکتری آیندهپژوهی، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران،
4 رئیس گروه مطالعات آینده علم و فناوری، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران،
doi
10.22034/rahbord.2022.152845چکیده
بسیاری از موسسات آموزش عالی با توجه به وجود نگرانیهایی درباره هزینه و ارزش تحصیلات عالی، تلاش میکنند برای آینده نوآیند، برنامهریزی کرده و از فشارهای شدید ناشی از نظارت عمومی، بودجههای پایین و رقابت برای دانشجو و منابع به سلامت بیرون آیند. شرایط متغیر در سازوکارهای ارائه خدمات آموزش عالی، نوآوریهای ایجاد شده در تأمین مالی نظام دانشگاهی، تحولات اقلیمی، مسائل فرهنگی-سرزمینی آتی، جمعیت دانشجویی و نیروی کار آینده، تغییرات ماهوی شغلی و بینالمللی شدن آموزش، لزوم اتخاذ رویکرد آیندهنگرانه و میانرشتهای را در ابعاد حکمرانی بخش آموزش عالی روشن میسازد. در این پژوهش با استفاده از بررسی متون آیندهپژوهی آموزش عالی و مدلهای آیندهنگاری، که خود ماهیتی میانرشتهای دارد، به کمک روشهای خبرهمحور چارچوبی کیفی با تلفیق فرایندها و مفاهیم ارائه شده است که هدف اصلی آن پیادهسازی یک بوم آیندهنگاری در حوزه آموزش عالی و ارائه توصیههای حکمرانی در نسبت با آینده است. بوم آیندهنگاری، به استخراج آیندههای بدیل آموزش عالی، تحلیل محیط نوآیند پیش رو و همچنین ترسیم نقشۀراه حکمرانی این حوزه میانجامد.
