ارزیابی سواد هوش مصنوعی در دانشگاه علوم پزشکی مشهد

نویسندگان

1 دانشیار ،گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران .

doi
10.30473/mrs.2025.74569.1630
چکیده

با توجه به پیشرفت‌های چشمگیر در حوزه هوش مصنوعی این فناوری به‌سرعت در حال تبدیل‌شدن به یکی از ابزارهای اصلی در بهبود کارایی، دقت در تشخیص و درمان و ارتقاء کیفیت خدمات سلامت است. از آنجایی که پزشکان و دستیاران پزشکی در فرآیندهای بالینی و درمانی نقش کلیدی دارند، برخورداری آن‌ها از سواد هوش مصنوعی برای استفاده مؤثر و ایمن از این فناوری‌ها ضروری است. بنابراین، این پژوهش با هدف بررسی میزان سواد هوش مصنوعی در میان دستیاران پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد انجام شد. این مطالعه به‌صورت توصیفی–همبستگی و با رویکرد کاربردی طراحی گردید. از روش نمونه‌گیری در دسترس استفاده شد و ۲۶۰ نفر از دستیاران رشته‌های مختلف پزشکی در این پژوهش مشارکت داشتند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه محقق‌ساخته شامل پنج مؤلفه سواد هوش مصنوعی:درک الگوریتم‌ها، تحلیل داده‌ها، استفاده از نرم‌افزارهای هوش مصنوعی، آگاهی از چالش‌ها و محدودیت‌ها، و آموزش مداوم) جمع‌آوری شد. روایی پرسشنامه به‌صورت صوری و محتوایی تأیید شد و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ 0/93 محاسبه گردید. نتایج نشان داد که از شرکت‌کنندگان، ۷/۵۷ درصد مرد و ۳/۴۲ درصد زن بودند. میانگین نمرات در مؤلفه‌های مختلف به‌ترتیب عبارت بود از: درک الگوریتم‌ها (4/05)، تحلیل داده‌ها (3/98)، استفاده از نرم‌افزارها (3/95)، آگاهی از چالش‌ها (3/66) و آموزش مداوم (3/85). همچنین، دستیارانی که دوره‌های آموزشی هوش مصنوعی را گذرانده بودند، سطح سواد بالاتری در این حوزه داشتند. در نهایت گنجاندن دوره‌های آموزشی هدفمند در زمینه هوش مصنوعی در برنامه‌های آموزشی می‌تواند به بهبود آمادگی حرفه‌ای و کاربرد مؤثرتر این فناوری در نظام سلامت منجر شود.