بازتاب تاریخ و مؤلفههای تاریخی در پارادایمها و اندیشههای جغرافیای سیاسی
نویسندگان
1 گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، بیرجند، ایران، دانشگاه بیرجند
2 دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران
doi
چکیده
از دیرباز رابطهای عمیق و پیچیده میان تاریخ و جغرافیا وجود داشته است. امروزه نیز اغلب زیرشاخههای علم جغرافیا نیازمند توجه به عامل تاریخ هستند. از زمان ابداع اصطلاح جغرافیای سیاسی، رابطهای عمیق میان رشتۀ جغرافیای سیاسی با تاریخ وجود داشته اما تبیین این رابطه کمتر موردتوجه جغرافیدانان سیاسی قرار گرفته است. مقاله حاضر که از نوع تحقیقات بنیادی-نظری است، با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی به بررسی تأثیر عامل «تاریخ» و «مولفههای تاریخی»، در ساخت جغرافیای سیاسی میپردازد. نتایج تحقیق نشان میدهد که چگونگی استفاده از عامل تاریخ و مؤلفههای تاریخی و هدف از توجه به آنها در پارادایمها و دیدگاههای فکری-فلسفی وارد شده به رشتۀ جغرافیای سیاسی، متفاوت بوده است. عامل تاریخ در اندیشههای ارائه شده در قریب به اتفاق دیدگاههای وارد شده به رشتۀ جغرافیای سیاسی نقشی پررنگ داشته است، به گونهای که با حذف عامل تاریخ، بسیاری از تحلیلهای ارائه شده در جغرافیای سیاسی ناقص خواهند بود.