بنیان‌های فرهنگی منازعة ایران و عربستان

نویسندگان

1 استادیار روابط بینالملل، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 استادیار مطالعات زنان، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

doi
چکیده

ایران و عربستان سعودی، تقریباً از دهه 1950 به این سو، یکدیگر را به عنوان یک رقیب در نظر گرفته‌اند. رقابت ایران و عربستان، زمینه گسترده‌ای را دربرمی‌گیرد. این زمینه رقابت در کنار شماری از عوامل مادی و معنوی سبب بروز تنش و تیرگی در روابط تهران ـ ریاض شده است. هراس این دو کشور متأثر از معنای غیرواقعی است که آن‌ها به مبانی و مؤلفه‌های فرهنگی یکدیگر بخشیده‌اند. در اثر این معنادهی، منظومه‌ای از معنا در ذهن آنان برساخته گردیده است که می‌توان آن را یک «گفتمان» نامید. این گفتمان از مجموعه‌ای عناصر چون مذهب، قومیت، ماهیت نظام سیاسی تشکیل شده است. این تحقیق در پی واکاوی نقش و جایگاه فرهنگ در تکوین منازعه در روابط ایران و عربستان است و این سؤال را مطرح می سازد که فرهنگ چه جایگاهی در تکوین منازعه در روابط ایران و عربستان دارد؟ فرضیه پژوهش این است که دوگانه‌سازی عرب/ عجم، دگرسازی شیعه/ سنی، الگوپردازی مداخله و رویکرد محافظه‌کاری/ انقلابی از بنیان‌های فرهنگی منازعه در روابط ایران و عربستان است.