همخوانی پیشینه‌های کتاب‌شناختی مواد جغرافیایی کتابخانه ملی ایران با قواعد توصیف و دسترسی به منبع (آر. دی. ای.)

نویسندگان

1 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 کارشناس ارشد، کتابخانه شهید بهشتی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران.

doi
10.30473/mrs.2022.65004.1528
چکیده

هدف پژوهش: هدف پژوهش حاضر، تعیین میزان انطباق پیشینه‌های کتاب‌شناختی مواد جغرافیایی سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران با قواعد توصیف و دسترسی به منبع (آر. دی. ای.)  بود..روش‌ کار پژوهش : روش این پژوهش از نظر هدف، کاربردی است و با روش پژوهش پیمایشی و رویکرد تحلیلی انجام شده است. جامعه پژوهش شامل 3946 پیشینه نقشه و 139 پیشینه اطلس بود. نمونه پژوهش برابر با 351 پیشینه نقشه و 139 پیشینه اطلس انتخاب شد. ابزار گردآوری اطلاعات شامل سیاهه وارسی بر اساس بیبکو، فیلدهای برگرفته از کاربرگه نقشه و اطلس مارک ایران در کتابخانه ملی ایران بوده و از جداول انطباقی مارک ایران و (آر. دی. ای.) استفاده شده است.یافته‌ها: در بخش اول پژوهش، مشخص شد که 64/25 درصد فیلدهای مربوط به نقشه و 72/22 درصد فیلدهای مربوط به اطلس دارای اطلاعات و بقیه فیلدها بدون اطلاعات و محتوا هستند. در بخش دوم پژوهش، نتایج نشان داد که 77/35 درصد از اطلاعات موجود در پیشینه‌های نقشه و 77/39 درصد در پیشینه‌های اطلس، با عناصر (آر. دی. ای.) انطباق دارند.بحث و نتیجه‌گیری: مطابق یافته‌های انجام شده، بیشتر پیشینه‌های مورد بررسی بدون اطلاعات هستند. بلوک 2 در پیشینه‌های نقشه و بلوک صفر و 1 در پیشینه‌های اطلس، بیشترین انطباق و بلوک 4 در پیشینه‌های نقشه و اطلس، کمترین انطباق را با قواعد و عناصر (آر. دی. ای.) دارند. دلیل اصلی فقدان انطباق، خالی بودن فیلدها است. پیشینه‌های مواد جغرافیایی که در حال حاضر در کتابخانه ملی موجود است، کامل نبوده و دارای نواقص و کاستی‌هایی است که برای به‌کارگیری و پیاده‌سازی (آر. دی. ای.) باید این نواقص، بررسی و تکمیل گردند.