بررسی ریشه های تنشهای منطقهای و حضور قدرتهای جهانی در جنوب غرب آسیا با تاکید بر ژئوپلیتیک انرژی
نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری جغرافیای سیاسی و مدرس دانشگاه افسری امام علی (ع)
doi
چکیده
منطقه خلیجفارس به دلیل وجود منابع سرشار انرژی همواره شاهد حضور قدرتهای فرا منطقهای بوده است. در ادوار مختلف، قدرتهای بزرگ بهمنظور تسلط سیاسی و اقتصادی بر این منطقه به تدوین برنامههای کوتاهمدت و بلندمدت پرداختهاند. در این میان، ایالاتمتحده آمریکا در راستای حفظ برتری اقتصادی خود در سطح جهانی و حفظ نظم منطقهای توجه ویژهای به حوزه خلیجفارس داشته است. ازاینرو، همکاری با کشورهای عربی همسو با سیاستهای خود را گامی جهت امنیت انرژی این منطقه میپندارد تا بتواند با صرف هزینههای اندک منابع نفت و گاز را به کشور خود انتقال دهد. در این میان، سایر قدرتهای بزرگ نظیر اتحادیه اروپا، روسیه و چین جهت راهاندازی چرخهای صنعت خود نیازمند منابع انرژی خلیجفارس هستند. بدیهی است که این مسئله میتواند تقابل قدرتهای بزرگ با یکدیگر را در منطقه خلیجفارس افزایش دهد. این پژوهش درصدد بررسی دلایل حضور قدرتها در منطقه خلیجفارس است. لذا روش تحقیق در این توصیفی-تحلیلی و گردآوری دادهها بهصورت کتابخانه ای و میدانی به تجزیهوتحلیل پیامدهای حضور قدرتهای فرا منطقهای در خلیجفارس پرداخته است. بنابراین با شیوع درگیریها و نزاعهای منطقهای در جنوب غرب آسیا شاهد تغییر ساختار ژئواکونومیکی نفت و گاز که دلیل حضور قدرتهای جهانی در این منطقه در وهله اول تأمین انرژی موردنیاز چرخ صنعت کشور خود و در مرحله دوم محدود کردن حلقه تأمین انرژی رقبای خود است.