انتخاب محیط کشت بهینه برای جوانه‌زنی بذر و کالزایی و تعیین محتوای ساپونین سوسپانسیون سلولی گیاه چوبک (Acanthophyllum sordidum) تحت تنش شوری

نویسندگان

1 دانشیار - گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه ارومیه، ارومیه

2 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

3 گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
10.22034/cmr.2024.2216
چکیده

چکیدهگیاه چوبک گیاهی دارویی از خانواده میخک می‌باشد. این گیاه دارویی یکی از منابع ارزشمند ساپونین است. روش‌های مختلفی برای افزایش میزان تولید متابولیت‌های ثانویه گیاهان وجود دارند که در بین آنها کشت بافت به عنوان یک روش کارآمد مورد استفاده قرار می‌گیرد. بدین منظور در تحقیق حاضر برای انتخاب محیط کشت مناسب برای جوانه‌زنی و کالزایی، تعیین منحنی رشد سلولهای چوبک و همچنین تعیین میزان ساپونین در تنش شوری در شرایط کشت درون شیشه، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی انجام شد. نتایج نشان داد که طول ریشه‌چه و وزن تر ریشه‌چه به ترتیب در محیط کشت‌های MS و WPM افزایش معنی‌داری داشتند، ولی پارامترها شامل طول ساقه‌چه، وزن تر کل و وزن تر ساقه‌چه در محیط کشت‌های استفاده شده (MS، WPM و B5) اختلاف معنی‌داری نداشتند. همچنین نتایج تجزیه واریانس درصد کالزایی از دو اندام برگ و ساقه اختلاف معنی‌داری بین محیط کشت‌های استفاده شده را نشان نداد. براساس نتایح به دست آمده از منحنی رشد، حداکثر میزان رشد، 8 روز پس از شروع کشت سوسپانسیون به دست آمد. همچنین نتایج نشان داد که تنش شوری باعث افزایش معنی‌دار محتوای ساپونین سلولهای چوبک شد.