تبیین اهمیت استراتژیک حوزۀ جغرافیایی مدیریت و کنترل فضای مجازی

نویسندگان

1 استادیار جغرافیای سیاسی، دانشگاه یزد

doi
چکیده

اندیشمندان ژئوپلیتیک در طول سدۀ گذشته همواره درصدد بودهاند که به فراخور شرایط طبیعی و انسانی؛ ‏اهمیت ژئوپلیتیک برخی مکانها و مناطق را پررنگتر نموده و سیاستمداران را جهت نفوذ، تسلط و مدیریت ‏این‌گونه فضاها ترغیب نمایند. بدیهی است اهمیت سیاسی مکانها و فضاهای جغرافیایی در طول زمان ثابت ‏نبوده و به‌ویژه ممکن است تحت تأثیر عوامل انسانساخت دچار تحول و بازساخت گردد. در این راستا ظهور ‏شبکۀ اینترنت یکی از پدیدههای انسانساخت دهههای اخیر است که فضای جدیدی را برای مطالعات ‏ژئوپلیتیک گشوده است. یکی از موضوعات بسیار مهم در مطالعه بُعد سیاسی فضای مجازی، اهمیت بی‌بدیل ‏حوزۀ جغرافیایی مدیریت و راهبری شبکه اینترنت در منطقه سیلیکون‌ولی است به‌نوعی کنترل و راهبری شبکۀ ‏اینترنت را در اختیار دارد و با توجه به وابستگی روزافزون افراد و حکومتها به آن به‌نظر می‌رسد از اهمیت ‏فزایندهای برخودار گردیده است. بنابراین پرسش مقاله حاضر این است که آیا امکان اطلاق صفت استراتژیک ‏به حوزۀ اصلی کنترل و مدیریت‎ ‎فضای مجازی در منطقه سیلیکون ولی وجود دارد؟ در سیر انجام این تحقیق ‏کوشش گردیده با رویکردی توصیفی - تحلیلی ضمن واکاوی دقیق مفهوم منطقه استراتژیک، شاخصهای ‏کارکردی حوزۀ جغرافیایی مدیریت فضای مجازی با این تعریف مقایسه گردد. یافتههای تحقیق نشان می‌دهد ‏که امروزه حوزۀ جغرافیایی راهبری و کنترل فضای مجازی با توجه به اهمیت فزایندهای که شبکه سایبر در ‏ساختار ادارۀ جوامع و ارائۀ زیرساخت مناسب جهت بهینه‌سازی حکمرانی حکومتها پیدا کرده از اهمیت ‏استراتژیک برخودار شده و می‌توان حوزۀ جغرافیایی را به‌مثابه مصادیق جدیدی از مفهوم منطقه استراتژیک در ‏نظر گرفت.‏‏