جهاد تبیین درسبکِ شعری کمینه ­گرا: واکاوی ترامتنی کوته ­سروده­ های غلامرضا کافی

نویسندگان

1 استادیار ادبیات انگلیسی، گروه زبان و ادبیات انگلیسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 دانشگاه اشرفی اصفهانی، اصفهان، ایران

doi
10.22099/jba.2024.49715.4511
چکیده

 جهاد تبیین درسبکِ شعری کمینه ­گرا: واکاوی ترامتنی کوته ­سروده­ های غلامرضا کافی ادبیات پایداری معناگراست و محتوای آن می­تواند در هر قالبی ظاهر شود. اشعار کمینه­گرا سهمی ویژه در ادبیات پایداری معاصر دارند و درراستای جهاد تبیین بر سه محور عمده­ی یادآوری، بازخواست و واگویه مطرح می­شوند. غلامرضا کافی با پیروی از اصول کمینه­گرایی، کوتاه­سروده­هایی را آفریده ­است که با داشتن ویژگی­های صوری و محتوایی همچون حجم محدود، واقع­گرایی و سادگی کلام نشانگر مهارت وی در این سبک نوین ادبی هستند. هدف از پژوهش حاضر این است که در چارچوب نظریه‌ی ترامتنیتِ ژنت به واکاوی مجموعه اشعار ترانک­ها (1384) و مسافر ایستگاه بعد (1396) بپردازد و نقش روابط ترامتنی این آثار برگزیده را در پیشبرد جهاد تبیین نشان دهد. روش تحقیق از نوع توصیفی-تحلیلی با استفاده از نرم‌افزار25SPSS است. میزان فراوانی و درصد وقوع گونه­های ترامتنی و عناصر سازنده­ی جهاد تبیین بر مبنای آزمون خی­دو محاسبه خواهند شد. یافته­های پژوهش نشان می­دهد که «سرمتنیت» و «اخلاق­مداری-زمان­آگاهی» در مجموعه اشعار ترانک­ها (1384) و مسافر ایستگاه بعد (1396) به‌ترتیب دارای فراوانی و درصد وقوع بیشتری نسبت به سایر گونه­های ترامتنی و عناصر سازنده­ی جهاد تبیین هستند و میان آن­ها رابطه­ی معناداری وجود دارد. غلامرضا کافی در این آثار برگزیده، عناصر سازنده­ی جهاد تبیین را با شگردهای زبانی برجسته کرده ­است. این کوتاه­سروده­های عاطفه­مند و معناپسند محل نمود وجه انتقادی هستند که با سبک­های هندی و خراسانی رابطه­ی سرمتنی دارند و افق­های تازه­ای از معنای ناب را برای خوانندگان تبیین می­کنند.