اوج قداست و خویشتنداری در مقام رضا (بررسی تطبیقی دریافت امین‌الشواربی و علی عباس زلیخه از غزل402 حافظ)

نویسندگان

1 استاد زبان و ادبیات عربی دانشگاه شیراز

doi
10.22099/jba.2024.49438.4501
چکیده

 بسیاری از شاعران برجسته و نام‌آور پهنه‌ی ادبیات پارسی، همواره مورد توجه و عنایت ادیبان و پژوهشگران جهانی قرار گرفته‌اند. ازجمله‌ی این شاعران شمس‌الدین محمد حافظ شیرازی است. از میان ادیبان پهنه‌ی ادبیات عربی، ابراهیم امین‌الشواربی و علی عباس زلیخه، به‌عنوان دو ادیب و شاعر، عنایت ویژه‌ای نسبت به حافظ داشته‌اند وهریک از آن دو از اشعار حافظ برداشت مهمی ‌عرضه کرده و به زبان عربی نگاشته‌اند. در این پژوهش برداشت آنان از غزل 402 (بر اساس نسخه‌ی غنی قزوینی) ذکر شده و موردتحلیل و تطبیق قرار گرفته و سرانجام پس از نتیجه‌گیری، برداشت نگارنده نسبت به هر بیت به زبان عربی عرضه شده است. آنچه از بررسی تطبیقی برداشت دو ادیب از بیت‌های غزل برمی‌آید نشانگر آن است که برداشت الشواربی در بیشتر بیت‌های این غزل که به نثر نگاشته، به‌سبب اینکه مدت‌ها در شیراز زندگی کرده، بلیغ‌تر از برداشت زلیخه است؛ ولی نمود عنصر عاطفه در دریافت زلیخه که به‌صورت شعر و نثر است، جذاب‌تر و اثرگذارتر از برداشت الشواربی است.