تحلیل انتقادی گفتمان انوری در قطعه والی گدا براساس رویکرد نورمن فرکلاف
نویسندگان
1 استاد گروه زبان وادبیات فارسی دانشگاه بوعلی سینا. همدان. ایران
2 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات فارسی بوعلی سینا. همدان. ایران
doi
10.22099/jba.2023.44800.4297چکیده
قطعه بستر مناسبی برای طرح انتقادهای اجتماعی است. انوری ابیوردی از شاعران معروف قرن ششم نیز در قطعهی والی گدا، نسبت به جهالت مردم و درک نادرست آنان از شرایط سیاسی و اجتماعی و نحوهی حکومتداری سلجوقیان واکنش نشان داده است؛ بنابراین پژوهش حاضر برمبنای تحلیل گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف (1989)، در سه سطحِ توصیف، تفسیر و تبیین، چگونگی تعامل انوری با اوضاع خفقانآمیز مسلّط بر زمان خود را بررسی میکند. در این قطعه در سطح توصیف، چگونگی تبیین ایدئولوژی و فکر شاعر با ایجاد روابط همنشینی و گاهی تضاد و متناقض و برقراری ارتباط بین واژگان، تحلیل شده است. در سطح تفسیر، چگونگی استفاده از نقش اعتراضی بینامتنیت تلمیح برای بیان مقصود خود شاعر و در سطح تبیین، تقابل ایدئولوژی انوری زیرک با ایدئولوژی حاکمان در قطعهی والی گدا و استیلای سیاسی روش پارادوکس و روش مناظرهی انوری برای اعمال قدرت غیرمستقیم تحلیل شده است.
