فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شعر عملی: احضار تن، اصالت صدا، قید حضور در فعل پیکره‌ی تام لیلی گله‌داران* چکیده در آغاز، شعر هنر شفاهی قائم به سرایش و خوانش بود. میراثی که سینه‌به‌سینه نقل می‌شد و از زبان به حافظه سپرده و دوباره بر زبان جاری می‌شد. ابداع خط سیلابیک توسط سومریان (هزاره‌ی چهارم ق.م) دستاوردهایی داشت ازجمله: مفاهیم منتزع و غیرملموس اندیشیده و نوشته شدند، کتابت و نگارش شروع شد و شیوع یافت و سیر تکوینی شعر از این زمان به بعد گام‌به‌گام دور شدن از شفاهیت تا استیلای تام کتابت بود. شعر عملی به‌عنوان شعر پسااجرایی با رویکردی ریشه‌شناختی و هستی‌شناسانه ازطریق بررسی شعر میان رودان، یونان باستان، پاره‌ای از رویکردهای مارینتی در فوتوریسم، شعر فضایی آنتونن آرتو و شعر اجرایی دهه‌ی هشتاد آمریکا، مؤلفه‌‌های برگرفته، تکمیلی، نوین و پیشنهادی خود را ارائه ‌‌می‌دهد؛ ازاین‌رو با توجه به تفاوت بنیادین و ماهوی شعر عملی با شعر اجرایی و شبهاتی که وجه اشتراک اجرایی آن‌ها به وجود ‌‌می‌آورد، این مقاله ضمن معرفی شعر عملی به این ‌‌می‌پردازد که چه تفاوت‌‌هایی میان شعر عملی و شعر اجرایی وجود دارد؟ نتایج به‌دست‌آمده در این مقاله‌ی توصیفی (مستخرج از رساله‌ی متکی به روش توصیفی- تجربی) مبیّن آن است که شعر عملی، اجرای شعر مکتوب نیست؛ بلکه سروده‌ای غیرقابل تفکیک از ساختار اجرایی و مؤلفه‌‌های بی‌بدیل تن، صدا و حضور است که در پیکره‌ای تام و غیرقابل تفکیک از اجزایش، به یک‌باره و یک‌جا خلق ‌‌می‌شود تا ازطریق اجرا، ذات شعر را در محضر مخاطب تجسد مجدد بخشد. از دستاوردهای ادبی شعر عملی، بسط و توسعه‌ی صنایع ادبی و ابداع آرایه‌‌های نوین شعری است که فن بیان جدیدی را نیز پیشنهاد ‌‌می‌دهد.  * استادیار گروه ادبیات نمایشی دانشگاه هنر شیراز l_galehdaran@shirazartu.ac.irتاریخ دریافت مقاله: 12/11/1400                   تاریخ پذیرش مقاله: 25/4/1401