نقشِ فضای فیزیکی (مکان) در خلقِ فیلمهای انیمیشنِ فانتزی از نوعِ ماورایی با تمرکز بر انیمیشنهای کورولاین و خانهی هیولا
نویسندگان
1 کارشناس ارشد انیمیشن، گروه انیمیشن، دانشکده پردیس فارابی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران.
2 استادیار گروه تئاتر، دانشکده سینما-تئاتر، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران.
doi
10.22034/ra.2025.2023233.1439چکیده
تاکنون اغلبِ مطالعاتِ مربوط به فانتزی بر خلق رویدادها یا پرسوناژهای خاص و جذاب متمرکز بوده و در آنها موضوعِ فضای فیزیکی، بهویژه نقش آن در خلقِ فانتزی کمتر بررسی شده است. این مقاله نقش و کارکردِ نشانهای مکان را در آفرینش و بصریسازیِ فانتزی در فیلمهای انیمیشنِ ماورایی مطالعه میکند. برای این امر، دو فیلم انیمیشن کورولاین و خانهی هیولا که در خلق فانتزی آنها فضای فیزیکی نقشی موثر داشته، بهعنوان نمونهی مطالعاتی تجزیهوتحلیل شده است. در فیلمِ اول فضای خانه بهعنوان بستری برای خلق داستان و در فیلم دوم، خانه در قالب یکی از پرسوناژهای اصلیِ داستان ظاهر میشود. برای واکاوی این مسئله، از رویکرد توصیفی و تحلیلی استفاده، و نشانههای تصویری موجود در مکانِ وقوع رویدادهای داستان، و نقش آنها در خلق فانتزی مطالعه شده است. نتایج حاصل از بررسی نقشِ موثرِ نشانههای تصویری را در آمادهسازی ذهن مخاطب برای رویارویی با اتفاقات پیش رو در هر دو فیلم نشان داد. همچنین، ملاحظه گردید که نشانههای تصویری در قالبِ فرمِ بصریِ مشخصی، با قرارگیری در فضا، حسوحال (مانند حس ترس) و مفهومی مشخص را در سکانسهای فیلمها ایجاد میکنند. نشانههای تصویری، میتوانند با حضور در فضا، معرف حضور یک پرسوناژ در صحنههای بعدی و یا بیانگر خصوصیات وی باشند. همچنین فرمهایی که در طراحی پرسوناژها و فضا استفاده میشود با داشتن شکلی مشترک، باعث ایجاد انسجام بصری در راستای مفهوم داستان و شکل دادن به ژانر فیلم میشوند. در واقع نشانههای بصری باعث تطبیق بصری فضا و پرسوناژها با هم میشوند. تلفیق این عناصر و نشانهها که عموماً با تغییر و دگردیسی همراه است، فانتزی داستان را باورپذیرتر میکند.