اهمیت کروموزوم 4 در کنترل ژنتیکی صفات مرتبط با سنبله در جو

نویسندگان

1 دانشگاه گنبدکاووس

2 دانشجوی دکتری کشاورزی هسته‌ای دانشگاه علوم کشاورزی و منابع‌ طبیعی گرگان

3 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه گنبد کاووس

4 استادیار دانشگاه گنبد کاووس

5 استادیار پژوهش بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران

doi
چکیده

به منظور مکان‌یابی QTL‌های کنترل کننده صفات مربوط به سنبله جمعیتی شامل 103 خانواده جو حاصل از تلاقی ارقام بادیا × کویر به مدت دو سال (95-1393) در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه گنبدکاووس در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار ارزیابی شدند. صفات مورد بررسی شامل تعداد دانه در سنبله، طول سنبله، تعداد سنبلچه در سنبله، وزن کل سنبله، تعداد کل سنبله و طول ریشک بودند. براساس مکان‌یابی فاصله‌ای مرکب برای صفات مورد مطالعه در مجموع 19 QTL بدست آمد. واریانس فنوتیپی توجیه شده به وسیله این QTL‌ها از 10 تا 34 درصد متغیر بود. بیشترین و کمترین واریانس فنوتیپی به ترتیب برای صفات تعداد دانه در سنبله و وزن و طول سنبله در سال دوم بدست آمد. بیشترین و کمترین LOD به ترتیب مربوط به QTL‌های تعداد دانه در سنبله و طول سنبله در سال دوم بدست آمد. اثر افزایشی مثبت و منفی برای QTL‌های شناسایی شده بیان‌گر انتقال آلل‌های مطلوب از هر دو والد به نتاج در جایگاه‌های مذکور بود. پنج QTL مشترک برای صفات تعداد دانه در سنبله، وزن کل سنبله، تعداد سنبلچه در سنبله، طول سنبله و طول ریشک مکان‌یابی گردید نشانگرهای دارای پیوستگی شدید با QTL‌های بزرگ اثر، می‌توانند در برنامه‌های گزینش به کمک نشانگر برای گزینش خانواده‌های برتر و نیز انتقال آلل‌های مطلوب به ارقام اصلاحی مورد استفاده قرار گیرند.