تحلیل بازنمایی مکان زندگی روزمره در آثار عکاسان معاصر ایران
نویسندگان
1 استادیار، گروه ارتباط تصویری، دانشکده هنر، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران.
doi
10.22034/ra.2024.2014360.1424چکیده
مکان زندگی روزمره، ازجمله موضوعاتی است که همواره موردتوجه هنرمندان معاصر بوده است. دلیل این امر نهتنها ارزشگذاری به مکان، بلکه تلاشی بر دیالکتیکی بودن تأمل و درک انتقادی از فرهنگ و زندگی روزمره بوده است. نمایش فضای خصوصی ازجمله خانه در هنر بهویژه عکاسی، در معنابخشی به زندگی روزمره مهم تلقی گشته و به درک امر روزمره بهعنوان موضوعی درخور تأمل میانجامد. این مقاله بر آن است با طرح این پرسش که هدف از بازنمایی خانه در آثار عکاسان معاصر ایرانی چه بوده است، به تحلیل بازنمایی مکان در آثارشان نائل آید. مطالعه آثار و تحلیل نشانههای صریح و ضمنی نمایش مکان زندگی روزمره در آثار این هنرمندان، گویای این امر است که بازنمایی خانه در این آثار بهمنظور بازنمایی امر روزمره، بازیابی خاطرات، حس نوستالژیک و نقد مدرنیته صورت گرفته و هنرمندان با طرح این پرسش ضمنی برای مخاطب که آدمهای این مکانها کجا رفتهاند و چگونه میتوان این مکانها را دوباره احیا کرد، به خلق اثر پرداختهاند. این پژوهش کیفی و روش تحقیق توصیفی-تحلیلی میباشد. نقد مدرنیته، حس نوستالژیک، اهمیت به مکان زندگی روزمره و خانه، بازیابی خاطرات، ازجمله اهداف مشترک هنرمندان در بازنمایی مکان زیسته و تجربهشده در زندگی روزمره بوده است. یافتههای این پژوهش و نتایج این بررسی در جداولی مجزا بر اساس الگوی هولستی در انتهای مقاله قبل از نتیجهگیری ارائه شده است. همچنین در جدولی دیگر مدل تحلیلی دادههای این پژوهش رسم گردیده است. عکسها و نقاشیهای این مقاله با توجه به پرسش پژوهش و بر اساس نمونهگیری هدفمند انتخاب شدهاند.