فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کیفیت فضایی در دانشکده‌های معماری با توجه به دیدگاه و نگرش هنرجویان معماری نسبت به محیط پیرامون می‌تواند پایداری اجتماعی مکان را ارتقا داده، ضمن افزایش رضایتمندی از فضا، دانش‌پژوهان را به حضور و بهره‌وری بیش‌تر در آن ترغیب نماید. پایداری اجتماعی یکی از ابعاد سه‌گانه توسعه پایدار است که چارچوب نظری آن می‌تواند در راستای توجه به بهبود کیفیت فضایی دانشکده‌ها مورد استفاده قرار گیرد. به دلیل اهمیت موضوع و فقدان پژوهش‌های گسترده در این زمینه، پژوهش حاضر ضمن تبیین مولفه‌ها و شاخص‌های پایداری اجتماعی مکان با استفاده از روش دلفی و بهره‌گیری از اندیشه متخصصان این حوزه، به منظور تبیین چارچوب نظری و تدوین مدل مفهومی به ارزیابی اهمیت و درصد وزنی تاثیرگذاری آن‌ها در ارتقاء کیفیت فضایی دانشکده‌های معماری می‌پردازد. پژوهش پیشِ رو به لحاظ هدف از نوع توسعه‌ای- کاربردی و از نظر خصوصیت موضوع در دسته پژوهش‌های توصیفی- تحلیلی به‌شمار می‌رود. طرح پژوهش، مبتنی بر رویکردهای کمی و کیفی با تاکید بر استدلال منطقی است. به منظور گردآوری داده‌ها از مطالعات اسنادی و روش‌دلفی در دو مرحله (مصاحبه باز و پرسش‌نامه بسته) بهره‌گرفته شده و در نهایت تحلیل و ارزیابی داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار Spss و تکنیک آنتروپی شانون صورت‌گرفته‌ است. بر اساس نتایج و داده‌های حاصل از مصاحبه‌ها و ارزیابی پرسش‌نامه‌ها، مولفه‌های پایداری اجتماعی موثر بر ساختار کیفی فضای آموزشی دانشکده‌های معماری استخراج و بر مبنای آن مدلی تدوین گردیده است. این مدل شامل هشت مولفه با 54 شاخص زیر مجموعه و با در نظر گرفتن درجه اهمیت هر مولفه است. مبنای سنجش درصد وزنی و درجه اهمیت مولفه‌ها به کمک الگوریتم شانون صورت پذیرفته است. نتایج حاصله بیانگر آن است که مولفه‌های «طبیعت محوری» و «امنیت» بیش‌ترین تاثیر بر ارتقا کیفی فضای دانشکده‌های معماری را دارا می‌باشند. در ادامه به ترتیب، مولفه‌های «امکانات و زیرساخت‌ها»، «ساختارهای کالبدی»، «ساختارهای اجتماعی»، «انسان محوری» و «هویت‌مندی»، به عنوان مولفه‌های تاثیرگذار بر کیفیت فضایی دانشکده‌های معماری شناخته شده‌اند.