فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 نگارگری ایرانی به‌عنوان هنری وابسته به ادبیات از لحاظ موضوع و روایت و شخصیت‌پردازی، واجد یک سری وضعیت‌های نمایشی است. مقاله حاضر در بستر یک تحقیق توصیفی، تحلیلی و تطبیقی و با مبنا قرار دادن نظریه ژرژ پولتی (که همه وضعیت‌های نمایشی را در سی‌وشش وضعیت خلاصه کرده است) به واکاوی وضعیت‌های نمایشی در نگاره‌های لیلی و مجنون از خمسه نظامی گنجوی (نسخه طهماسبی) پرداخته است. هدف از انجام این تحقیق، بررسی وضعیت‌های نمایشی متبلور در هنر نگارگری ایران بوده است که با استناد به شناسایی و تحلیل دو اثر شاخص به انجام رسیده است. سؤالات مطرح در این مقاله، با تکیه بر وضعیت‌های نمایشی در روایت‌ نظامی از داستان لیلی و مجنون، میزان تبعیت نگارگران از اشعار نظامی و میزان موفقیت آن‌ها در القای بصری وضعیت‌های نمایشی را مورد جست وجو قرار داده است. در جست وجوی پاسخ برای یافتن میزان تبعیت نگارگران از داستان‌ها، بازنگاری بصری عین‌به‌عین سه وضعیت‌ نمایشی در شعر نظامی مردود دانسته شده و به‌جای آن‌ها وضعیت نمایشی شانزدهم، یعنی جنون مورد تصویرگری قرار گرفته است. به‌این‌ترتیب هر دو نگاره‌ روایت‌گر زاویه دید خاص نگارگران بوده و ضمن ایجاد اثری مستقل، برداشت‌های دارای پیوندهای ظریف با متن مرجع را به نمایش گذاشته‌اند.