مدلسازی آثار تورمی کسری بودجه و بدهی نظام بانکی به بانک مرکزی در اقتصاد ایران (رویکرد پویایی سیستمی)

نویسندگان

1 نویسنده مسئول: استادیار،گروه علوم اقتصادی، دانشکده علوم اجتماعی و رفتاری، دانشگاه بین المللی اهل بیت، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد علوم اقتصادی، دانشکده علوم اجتماعی و رفتاری، دانشگاه بین المللی اهل بیت، تهران، ایران

3 استادیار، گروه علوم اقتصادی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
چکیده

تورم یکی از مسائل مهم اقتصادی در قرن حاضر است و در چند دهه اخیر، این پدیده یکی از معضلات اقتصادی ایران بوده است. یکی از نظر­یه­هایی که سعی در تفسیر پدیده تورم دارد نظریه «مقداری پول» است. این نظریه بیان می­کند که علت اصلی تورم عبارت از افزایش نامتناسب عرضه پول در اقتصاد است. بدین سبب مقاله حاضر به مدلسازی تأثیر نقدینگی با محوریت پایه پولی، بر تورم در اقتصاد ایران با بهره‌گیری از روش پویایی‌شناسی سیستم­ها پرداخته است. پس از اعتبارسنجی مدل و اطمینان از صحت عملکرد آن، سناریوهایی جهت مطالعه تأثیر نقدینگی بر تورم طراحی و شبیه‌سازی شده است. مشاهدات حاصل از پیاده‌سازی مدل نشان می­دهد که بدهی بانک­ها به بانک مرکزی و کسر بودجه دولت از طریق افزایش پایه پولی منجر به افزایش حجم نقدینگی شده که نتیجه آن افزایش نرخ تورم در اقتصاد ایران است. همچنان نتایج سناریوها حاکی از آن است که با کاهش بدهی بانک­ها به بانک مرکزی و کاهش کسر بودجه می­توان نرخ تورم را در ایران کاهش داد.