هویت فرهنگی و مشارکت اجتماعی در فضای دانشگاه (مطالعه مقایسه‌ای داده‌های سال‌های 1393 و 1403)

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد پژوهش علوم اجتماعی، گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران

2 دانشیار گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران (نویسنده مسئول)

3 دکتری جامعه‌شناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران

4 کارشناسی ارشد پژوهش علوم اجتماعی، گروه علوم اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران

doi
10.22083/scsj.2025.523198.1285
چکیده

این مقاله به مطالعه مقایسه‌ای رابطه بین هویت‌ فرهنگی و مشارکت اجتماعی دانشجویان دانشگاه کاشان در سال‌های 1393 و 1403 می‌پردازد. مباحث نظری این پژوهش مبتنی بر دیدگاه رونالد اینگلهارت درباره مشارکت اجتماعی و نظرات آنتونی گیدنز، ویلیام گادیکانست، ماریلین برور و ماساکی یوکی پیرامون هویت فرهنگی است. روش تجربی تحقیق حاضر از نوع پیمایش اجتماعی بوده و جامعه آماری آن را دانشجویان دانشگاه کاشان تشکیل می‌دهند که از این میان، تعداد 500 نفر توسط فرمول کوکران به عنوان حجم نمونه آماری انتخاب شده‌اند. این تعداد شامل 250 دانشجو در سال 1393 و 250 دانشجو در سال 1403 می‌شود. یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهند که بین دو گروه دانشجویان در سال‌های 1393 و 1403 بر حسب تمامی ابعاد متغیر هویت فرهنگی و مشارکت اجتماعی تفاوت معناداری وجود دارد. به نحوی که میانگین تمامی متغیرهای پژوهش بر حسب داده‌های سال 1393 بیشتر از داده‌های سال 1403 بوده است. به‌علاوه، نتایج آزمون فرضیه‌های پژوهش گویای آن است که بین متغیرهای «هویت فرهنگی (بعد ملی)»، «هویت فرهنگی (بعد زبانی)»، «هویت فرهنگی (بعد تاریخی)»، «هویت فرهنگی (بعد هنری)» و «هویت فرهنگی (مجموع ابعاد)» با «مشارکت اجتماعی» رابطه مستقیمی در سطح اطمینان 99 درصد وجود دارد. درنهایت، نتایج مدل‌سازی معادلات ساختاری نشان داد که مجموع ابعاد متغیر هویت فرهنگی در سال 1393 توانسته 1/29 درصد از واریانس مشارکت اجتماعی دانشجویان را تبیین نماید، درحالی‌که این میزان در سال 1403 به 6/16 درصد کاهش یافته است.