تحلیل جغرافیایی منابع تهدید ملی در ایران
نویسندگان
1 - استادیار جغرافیای سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی
2 - دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس
3 - مدرس مراکز تربیت معلم
doi
چکیده
کشورها با تهدیدات و مخاطراتی مواجه هستند که بسته به شدت و اندازه آنها، توان چالشسازی در سطح محلی، ملی و بینالمللی را دارند. تهدیدات انسانساخت و تهدیدات طبیعی در فضای جغرافیایی ساز و کارهایی را ایجاد میکنند که کارکرد حکومت را از مسیر طبیعی آن خارج مینماید. نابرابری در توزیع فرصتها موجب عدم تعادل منطقهای در ایران شده است. این عدم تعادل منطقهای بر تمام روابط انسانی تأثیرگذار بوده و موجب شکلگیری منابع تهدید شده است. از سوی دیگر محیط طبیعی ایران نیز با تهدیداتی مواجه میباشد که در مقاطع مختلف زمانی چالشهایی را در سطح محلی و ملی در ایران بوجود آوردهاست.در این پژوهش تهدیدات بر مبنای عوامل انسانساخت و طبیعی تقسیمشده است. تهدیدات بر مبنای عوامل انسانی شامل: متغیرهای جمعیتی، قومی، مذهبی، چالشهای سیاسی، نابرابری اقتصادی و غیره است و تهدیدات طبیعتساخت عناصر فیزیکی محیط شامل: سیل، زلزله، خشکسالی، تغییرات آب و هوایی، بهمن، و غیره میباشد. گونهشناسی منابع تهدید بر اساس تقسیمبندی فوق با استفاده از دادههای آماری در محیط GIS مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج حاصل از بررسیهای صورتگرفته نشاندهنده تعدد و تنوع تهدیدات میباشد که در هر نوع سازماندهی سیاسی فضا میبایست مورد ملاحظه قرار گیرد. این پژوهش با مطالعه توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانهای و تحلیل دادههای آماری در نقشههای طراحی شده، به گونهشناسی منابع تهدید داخلی در فضای جغرافیای ایران میپردازد.