اثربخشی درمان مبتنی بر تئوری پلی واگال بر مهارت های اجتماعی و مشکلات رفتاری دانش آموزان دارای ناتوانی هوشی تحولی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه روان‌شناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
10.22054/jpe.2025.85937.2825
چکیده

تأخیر در رشد مغزی در دوره تحول، به شدت توانایی‌های تحصیلی، اجتماعی، هیجانی و رفتاری افراد دارای ناتوانی هوشی را محدود می‌کند. در سالهای اخیر تئوری پلی واگال به عنوان یک مبنای قوی برای رویارویی با بسیاری از مشکلات روانشناختی مطرح شده است.لذا هدف پژوهش حاضر اثربخشی درمان مبتنی بر تئوری پلی واگال بر مهارت های اجتماعی و مشکلات رفتاری دانش آموزان دارای ناتوانی هوشی تحولی بود. این پژوهش به صورت نیمه آزمایشی شامل پیش‌آزمون، پس‌آزمون بود. روش نمونه‌گیری به-صورت در دسترس بود که 30 نفر از دانش آموزان دارای ناتوانی هوشی تحولی انتخاب شده و در دوگروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. گروه آزمایش در10جلسه 90 دقیقه‌ای (هفتهای دو جلسه) تحت مداخله قرار گرفتند. ابزار پژوهش شامل مقیاس درجه بندی مهارتهای اجتماعی به منظور ارزیابی مهارت‌های اجتماعی و مشکلات رفتاری گرشام و الیوت1990 بود. تحلیل داده‌ها با آزمون تحلیل کوواریانس در نرم-افزار Spss انجام گرفت. نتایج حاکی از آن بود که بسته درمانی مبتنی بر تئوری پلی واگال بسته درمانی به‌طور معناداری باعث افزایش مهارت های اجتماعی( F=19/94وp=0/001) و کاهش مشکلات رفتاری( 99992=P و F=16/43) تأثیر مثبت و معناداری در سطح سطح خطای 05/0 داشت. طبق یافته‌های این مطالعه، درمان مبتنی بر تئوری پلی واگال بر مهارت های اجتماعی و مشکلات رفتاری دانش آموزان دارای ناتوانی هوشی تحولی تأثیر معناداری داشته است.این یافته ها دستاوردهای مثبتی برای کودکان با نیاز خاص به همراه دارد.