کاوش تجارب معلمان و والدین دانش‌آموزان دارای اختلالات یادگیری از آموزش آنلاین

نویسندگان

1 کارشناس ارشد آموزش و بهسازی منابع انسانی، آموزگار آموزش و پرورش استثنایی، گناباد، ایران.

2 دانشیار گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

doi
10.22054/jpe.2025.84534.2798
چکیده

هدف این مطالعه بررسی دیدگاه‌ معلمان و والدین دانش‍آموزان دارای اختلالات یادگیری در مورد مزایا و چالش‌های آموزش آنلاین و راهبردهای آموزشی آن‍ها در دوران شیوع ویروس کویید 19 بود. برای رسیدن به این هدف، طرح تحقیق مطالعه موردی اکتشافی با داده‍های کیفی و کمی هم‍زمان به کار گرفته شد. به‍منظور گردآوری نظرات معلمان، مصاحبه نیمه‍ساختاریافته که سؤالات آن بر اساس تکنیک STAR و با توجه به تجارب زیسته معلمان تدوین شده بود، با شش نفر از معلمان مرکز اختلالات یادگیری تابش شهرستان گناباد برگزار گردید و با روش تحلیل مضمون و کدگذاری، داده‍های کیفی تحلیل شد. با اقتباس از پرسشنامه آموزش آنلاین (پودل[1]، 2021) و تعدیل آن با توجه به هدف محقق و جامعه موردبررسی، دیدگاه‌های 100 نفر از والدین دانش‍آموزان دارای اختلالات یادگیری گردآوری شد. نتایج تجزیه‍و‍تحلیل داده‍های کیفی نشان داد که در جریان آموزش آنلاین اجراشده برای دانش‍آموزان دارای اختلالات یادگیری، معلمان سه مرحله «شروع بحران و آموزش آنلاین»، «استمرار آموزش آنلاین» و «نهادینه شدن آموزش آنلاین» را در هفت بُعد «احساسات منفی»، «تعامل در کلاس»، «زیرساخت‍های اجرایی»، «تدریس»، «محدودیت آموزشی»، «سازگاری والدین» و «دانش‍آموزان دارای اختلال یادگیری» شناسایی کردند. درنهایت، علی‌رغم افزایش سواد رسانه‍ای معلمان و والدین و آگاهی بیشتر والدین نسبت به آموزش‍های ویژه و گسترش به‍کارگیری وسایل ارتباطی در فرآیند یاددهی- یادگیری، اما نگرش معلمان در خصوص نتایج آموزش‍های آنلاین منفی بود. تجزیه‍و‍تحلیل داده‍های کمّی نشان داد والدین رضایت کمی در خصوص آموزش‍های آنلاین داشتند و معتقدند کلاس‍های مجازی در ابعاد «یادگیری دانش‍آموز»، «آمادگی آموزش آنلاین»، «عادات منفی» و «تناسب و روزآمدی» دچار آسیب است.