اثربخشی آموزش کارایی والدین بر استرس والدگری و سرزندگی تحصیلی دانش آموزان مهاجر با اختلال‌های یادگیری خاص

نویسندگان

1 استاد گروه روان‌شناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، دانشگاه اصفهان، ایران.

2 دانشجوی دکتری روان‌شناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، دانشگاه اصفهان، ایران.

3 استاد گروه روان‌شناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، دانشگاه اصفهان، ایران.

doi
10.22054/jpe.2025.82505.2760
چکیده

پژوهش باهدف بررسی اثربخشی آموزش کارایی والدین بر استرس والدگری و سرزندگی تحصیلی دانش آموزان مهاجر با اختلال یاد گیری خاص در شهر اصفهان انجام گرفت. روش پژوهش نیمه آزمایشی و از طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل استفاده شد. برای این منظور از میان دانش‌آموزان مهاجر افغانستانی ساکن اصفهان و والدین آن‌ها که در سال تحصیلی 1403- 1402 در مدارس دوره ابتدایی و در پایه‌های تحصیلی سوم تا ششم ر حال تحصیل بودند به روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای و با توجه به ملاک‌های ورود به پژوهش تعداد 30 نفر انتخاب و به‌تصادف در دو گروه آزمایش (15 نفر) و کنترل (15 نفر) قرار گرفتند. والدین گروه آزمایش به مدت دو ماه و طی 8 جلسه 90 دقیقه‌ای تحت آموزش برنامه کارایی قرار گرفتند، گروه گواه در این مدت هیچ‌گونه مداخله‌ای دریافت نکرد. برای جمع‌آوری داده‌ها، از ابزارهای معتبر و استاندارد شامل پرسشنامه استرس والدگری آبدین (1990)، پرسشنامه سرزندگی تحصیلی دهقانی‌زاده و حسین‌چاری (1391) و ماتریس‌های پیش‌رونده ریون استفاده شد. داده‌ها با استفاده از روش آماری تحلیل کواریانس موردبررسی و تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بین عملکرد دو گروه آزمایش و کنترل در متغیرهای استرس والدگری و سرزندگی تحصیلی در مرحله پس‌آزمون تفاوت معنی‌داری وجود دارد، به‌طور خلاصه می­توان نتیجه گرفت که آموزش کارایی والدین در کاهش استرس والدگری والدین و بهبود سرزندگی تحصیلی دانش آموزان مؤثر بوده است و استفاده از آن به درمانگران، مربیان، روانشناسان و مشاوران توصیه می‌شود.