فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

با تولد یک کودک با کم­توانی ذهنی، کارکردهای روان­شناختی والدین به مخاطره می‌افتد؛ بنابراین استفاده از مداخله‌های رویکردمحور، کوتاه‌مدت و مقرون‌به‌صرفه در بهبود شرایط خاص روان‌شناختی این والدینضروری است. در همین راستا، پژوهش حاضر باهدف اثربخشی آموزش تاب‌آوری هیجانی- شناختی بر استرس والدگری، تنظیم هیجان و تاب‌آوری والدین کودکان کم‌توان ذهنی خفیف انجام شد. جامعه آماری را والدین دارای فرزند پسر با کم­توانی ذهنی خفیف 8 تا 12 ساله مشغول به تحصیل در مدرسه کودکان استثنایی مرجوی (2) شهرستان کرج تشکیل دادند. نمونه پژوهش 30 نفر از والدین بودند که به‌صورت در دسترس و بر اساس ملاک‌های مطالعه انتخاب و به­صورت تصادفی در گروه­های آزمایش و گواه جای‌دهی شدند. ابزار پژوهش شامل: پرسشنامه استرس والدگری (آبیدین، 1995)، مقیاس دشواری‌هایی در تنظیم هیجان (گراتز و روئمر، 2004) و مقیاس تاب­آوری (کانر و دیویدسون،2003)، بود. آموزش تاب­آوری هیجانی-شناختی اسمیت و آسکف (2016) به مدت 6 جلسه 50 تا 60 دقیقه­ای و یک بار در هفته به‌صورت گروهی در گروه آزمایش ارائه شد. داده­ها با روش کواریانس تک و چندمتغیری تحلیل شد. یافته­ها نشان داد که برنامه آموزشی به‌طور معنی‌داری برکاهش مؤلفه‌های استرس والدگری، افزایش تنظیم هیجان و تاب­آوری والدین کودکان با کم‌توان ذهنی تأثیر داشت (P<0/‌05)؛ بنابراین به نظر می‌رسد آموزش حاضر در قالب یک برنامه رویکرد محور، کوتاه‌مدت و تعامل‌گرا، توانست با تلفیق راهبردهای شناختی- رفتاری و آموزش آرام­سازی، ذهن­آگاهی و سایر فنون، انعطاف­پذیری شناختی- هیجانی والدین را در تعامل با کودکان خود ارتقاء ­بخشد.