بازکاوی مجسمه‌های پرویز تناولی با تأکید بر نقد روانسنجانه شارل مورون

نویسندگان

1 استاد گروه پژوهش هنر، دانشکده هنرهای تجسمی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 استاد، گروه آموزشی نقاشی، دانشکده هنرهای تجسمی، دانشگاه هنر، تهران، ایران.

3 دانشجوی دکتری پژوهش هنر، گروه هنر، پردیس بین المللی کیش، دانشگاه تهران، ایران.

doi
10.22034/ra.2022.534828.1079
چکیده

پرویز تناولی یکی از هنرمندان مجسمه‌ساز ایرانی و از بنیانگذاران جنبش سقاخانه است. آثار او به عنوان هنرمندی پیشرو و خلاق، پیش‌تر‌ها باید به نقد روان‌شناسانه درمی‌آمد. شارل مورون از بانیان نقد روان‌سنجی، برای مطالعة آثار هنری و ادبی، چهار مرحله معرفی می‌نماید: گام اول، گردآوری و مطالعة آثار یک هنرمند و بررسی عناصر مشترک آن‌ها؛ گام دوم، یافتن تصاویر ثابت در آثار هنرمند؛ گام سوم، شناسایی اسطورة شخصی هنرمند؛ و گام آخر، مطالعة سرگذشت هنرمند با هدف ارزیابی نتایج به دست آمده از مراحل قبلی. با این رویکرد در مقالة پیش رو، پرسش آن است، ذهنیت هنرمند چه تأثیری در انتخاب غالب و محتوای آثارش دارد؟ هنرمند با آگاهی شخصی به سوی ضمیر درونی و ناخودآگاهش هدایت می‌شود؟ این پژوهش به روش مطالعة موردی که یکی از رایج‌ترین روش‌های تحقیق کیفی است و با استفاده از مطالعات اسنادی و کتابخانه‌ای انجام شده است. این خوانش علاوه بر، بازیابی اسطورة شخصی تناولی، امکان شناخت بهتر آثار و نگاه پنهان هنرمند به دنیای اطرافش و ضمیر ناخودآگاه مؤثر در خلق آثارش را آشکار می‌نماید؛ ناخودآگاهی که بیانگر تعلق خاطر و جست وجوهای درونی هنرمند به ریشه‌های بومی و ملی است و هم‌چنین عمق گفت وگوی درونی هنرمند با خودش را نمایان می‌سازد.