مقایسه اثربخشی توانبخشی شناختی رایانهیار و مداخله بر اساس واقعیت مجازی بر بهره حسی حرکتی و حافظه کاری کودکان دارای اختلال یادگیری خواندن
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری رشته روانشناسی عمومی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران.
2 استادیار گروه روانشناسی، واحد اندیمشک، دانشگاه آزاد اسلامی، اندیمشک، ایران.
3 استادیار گروه روانشناسی، مؤسسه عصب روانشناسی بالینی ورزشی تهران، تهران، ایران.
doi
10.22054/jpe.2025.79375.2695چکیده
هدف: هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی توانبخشی شناختی رایانهیار و مداخله بر اساس واقعیت مجازی بر بهره حسی حرکتی و حافظه کاری کودکان دارای اختلال یادگیری خواندن بود. روش: طرح پژوهش حاضر نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون پسآزمون و پیگیری سهماهه با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل کلیه دانشآموزان مبتلا به اختلال یادگیری خاص از نوع خواندن شهر اراک در تابستان سال 1402 بودند که بر اساس نمونهگیری تصادفی ساده تعداد 30 نفر از آنها انتخاب شدند و با استفاده از گمارش تصادفی در گروههای 10 نفری رایانهیار، واقعیت مجازی و گواه قرار مورد مداخله قرار گرفتند و توسط تکلیف سنجش حافظه کاری کرچنر (1985) سنجش شدند. سپسشرکت کنندگان بعد از سه ماه جهت انجام آزمون پیگیری، مورد ارزیابی مجدد قرار گرفتند. گروه گواه نیز در طی پژوهش هیچگونه مداخلهای دریافت نکردند. در پایان نیز برای تحلیل دادهها نیز از روش تحلیل واریانس چندمتغیره با آزمون تعقیبی بنفرونی استفاده شد. یافتهها: هر دو مداخله توانبخشی شناختی رایانهیار و واقعیت مجازی توانستند باعث بهبود و افزایش میزان بهره شنیداری و دیداری و حافظه کاری در شرکتکنندگان گروه آزمایش شوند و این اثربخشی در آزمون پیگیری 3 ماهه نیز حفظ شد. ازنظر شدت اثربخشی نیز نتایج نشان داد که گروه توانبخشی شناختی رایانهیار در هر دو مرحله پسآزمون و پیگیری، اثربخشی بیشتری داشت (0001/0. P). نتیجهگیری: از هر دو درمان، بهخصوص درمان مبتنی بر توانبخشی شناختی رایانهیار میتوان در افزایش بهره حسی حرکتی و حافظه فعال بهره گرفت تا بتوان میزان شدت اختلال خواندن را کاهش داد.