پدیدارشناسی تجربه زیسته نوجوانان کاربر از خودزشت انگاری متأثر از اینستاگرام
نویسندگان
1 کارشناسیارشد گروه امور فرهنگی، واحد شاهین شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهینشهر، ایران. (نویسنده مسئول)Zshafiee520@gmail.com
2 استادیارگروه امور فرهنگی، واحد شاهین شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهین شهر، ایران na.atrian@ gmail.com
doi
10.22083/scsj.2023.384040.1091چکیده
تقریباً تمام افراد در مرحله ای از زندگی خود (بهخصوص در طول بلوغ یا میانسالی) نارضایتی هایی را نسبت به شکل یا جنبه ای از ظاهر خود تجربه می کنند. بااینوجود نگرانی یا نارضایتی مزمن در مورد ظاهر مسألهای کاملاً متفاوت از این نگرانیهای معمول و به شکل هشداردهندهای در حال رایج شدن است. تعداد کاربران ایرانی اینستاگرام قابل توجه و نوجوانان بخش عمدهای از این جمعیت را تشکیل می دهند. حال این سؤال به ذهن متبادر می شود که آیا رویارویی کاربران نوجوان ایرانی شبکۀ اجتماعی آنلاین اینستاگرام با تصاویر ایدهآل زیبا و جذاب در این شبکه به ایجاد خودزشتانگاری میانجامد؟ در این پژوهش محقق با توجه به مسأله موردنظر تلاش می کند تا به بررسی این موضوع بپردازد که نوجوانان کاربر اینستاگرام چه تجربهای از خودزشتانگاری دارند. جامعۀ آماری این پژوهش را دختران نوجوان 15-10 ساله اصفهان تشکیل دادند. مصاحبهای بهصورت تکتک با این دختران صورت گرفت و تجزیهوتحلیل این دادهها با استفاده از روش گراندد تئوری انجام شد. نتایج پژوهش نشان میدهد شرایط علی در این پژوهش عبارتاند از: کلیشههای جنسیتی، مقایسه با دیگران، ابزار بودن بدن و چهره، تحقیر توسط دیگران. امروزه یکی از معیارهای ارزیابی فرد از خود، مقایسۀ بدن و ظاهر خود با دیگران است. شرایط زمینهای در این پژوهش عبارتاند از: هنجارها و ارزشهای تغییریافته، بلوغ جسمانی، درونی کردن الگوهای رسانه. شرایط مداخلهگر در این پژوهش عبارتاند از: شرایط خانوادگی، معرفی رسانه بدن ایدئال، حساسیت مربوط به طرد شدن ظاهر، رقابت با دیگران. راهبردها در این پژوهش عبارتاند از: عدم انزوای اجتماعی، کاهش کمالگرایی نسبت به ظاهر، اعتماد به نفس. پیامدها در این پژوهش عبارتاند از: خودکمبینی، رفتارهای کاهنده یا جبرانی، شرمساری.
