بیست و پنج بیت نویافته از همام تبریزی در سفینة یحیی توفیق (مورّخ 754 ق.) و جُنگ شمارة 534 کتابخانة مجلس (سدة 10 ق.)

نویسندگان

1 دانشجوی دوره دکتری دانشگاه فردوسی مشهد

2 استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی مشهد، ایران

doi
10.22099/jba.2018.26411.2765
چکیده

اغلب سفینه‌ها، بیاض‌ها و جُنگ‌های شعری، به دلیل دربرداشتن آگاهی‌های ارزشمند و ابیات منتخب، از منابع جنبی مهم در تصحیح انتقادی آثار منظوم و نیز پژوهش‌های شعرشناسی به شمار می‌آیند. یکی از این جُنگ‌ها، دست‌نویسی از سفینة منظوم سعدالدّین الهی متعلّق به سدة دهم هجری است که به‌واقع تحریر سوّم و نهایی از دو سفینة یحیی توفیق (مورّخ 754 ق.) و جُنگ گنج‌بخش (به‌احتمال بسیار متعلّق به اواخر قرن هشتم هجری) به شمار می‌رود. نگارندگان در این نوشتار، بیست و پنج بیت نویافته‌ از همام تبریزی را که از بررسی تحریر اوّل و سوّم این سفینه به دست آمده، ارائه ‌داده‌اند که تا امروز در دیگر منابع و به‌‌ نام او نیامده است (در متن با حروف درشت/پر برجسته شده). گذشته از یک بیت که به‌قطع از همام نیست، و تک‌بیتی که به‌احتمال در شمار مفردات و یک رباعی و نیز تک‌بیتی که شاید از یک رباعی دیوان همام باشد، بیست و دو بیت در شمار غزلیّات بازمانده از همام است.