شناسایی و رتبه‌بندی عوامل قومی مؤثر بر برند ملی با استفاده از فرایند آزمون کیو

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی رشته علوم ارتباطات اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. sajadkordani@gmail.com

2 دانشیار گروه علوم ارتباطات و دانش‌شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. m-soltanifar@srbiau.ac.ir

3 استادیار گروه علوم ارتباطات و دانش‌شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). cyber.diplomacy@gmail.com

doi
10.22083/scsj.2023.367598.1072
چکیده

برندسازی ملی در هر کشوری به‌عنوان یک دارایی، شناسه و هویت از جایگاه قابل‌توجهی برخوردار است و بسیاری از کشورها، برای تحکیم موقعیت خود در صحنۀ جهانی بدان اهمیت می‌دهند. گروه‌های قومی نیز که بخشی از تاریخ، فرهنگ، هویت، رفتار و جمعیت کشور را شکل می‌دهند، در فرایند برندسازی ملی نقش‌آفرینی می‌کنند. از همین‌رو مقالۀ حاضر در چارچوب نظریۀ بازنمایی «ریچارد دایر» به بررسی تأثیر اقوام ایرانی بر برند ملی پرداخته است. با استفاده از روش کیو، الگوی ذهنی 57 نفر از متخصصان «امور فرهنگی و میراث کشور»، «توریسم»، «مناسبات اجتماعی»، «دولت»، «سرمایه‌گذاری و مهاجرت» و «صادرات» شناسایی و بر اساس جداول کیو مرتب‌سازی گردید. سپس با استفاده از روش تحلیل عاملی اکتشافی الگوی ذهنی مشارکت‌کنندگان بر مبنای دو متغیر اقوام ایرانی و برند ملی مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت که حاصل آن شناسایی 8 عامل برای اقوام ایرانی و 6 عامل برای برند ملی بوده است. نتایج حاصل از این مقاله نشان می‌دهد که هرکدام از ذهنیت‌های شناسایی‌شده، مفاهیم و ویژگی‌های متفاوتی نسبت به یکدیگر دارند. همچنین یافته‌ها حاکی از آن است که میان برخی دیدگاه‌های شناسایی‌شده از متغیرهای اقوام ایرانی و برند ملی رابطه‌ای معنادار وجود دارد.