تصویرسازی حرکات موزون با سماچه در سفال نگاری های ایران پیش از تاریخ (نوع مقاله: پژوهشی)

نویسندگان

1 دانشجوى دکترى پژوهش هنر، پردیس بین المللى کیش، دانشگاه تهران، ایران

2 استاد، دانشکده هنرهاى زیبا، گروه تجسمى، دانشگاه تهران، ایران

3 استادیار، دانشکده هنرهاى زیبا، گروه هنرهاى نمایشى و موسیقى، دانشگاه تهران، ایران

doi
http://dx.doi.org/10.29252/rahpooyesoore.5.2.49
چکیده

آدمیان در گذر زمان تلاش کرده‌اند اندیشه‌ها و باورهایشان را صورتی عینی بخشیده و آن را تصویرسازی کنند. تصاویر ظروف منقوش باستانی باقی‌مانده که حاوی پیا‌م‌های گوناگون است بهترین گواه این مدعاست. مطالعه ظروف کاربردی‌-هنری بخش اعظمی از هویّت مردمان سرزمین کهن ایران را می ­تواند آشکار کند و اطلاعات ژرفی از هنرهای دیگر این مرز و بوم را منتقل ­سازد. نقوش انسانی در حال انجام حرکات موزون از جمله آثاری است که در ورای خود سبقه فرهنگی و معنایی بارز توجه‌ایی را متبلور می‌نماید. در این میان حرکات موزون متفاوت و شاخص ­تر از دیگر نقوش رقصنده برظروف مشاهده می‌شود که می ­توان آنها را در یک گروه، به «رقص با سماچه» موسوم دانست. این مقاله با هدفی کاربردی در جهت شناخت و شناساندن این پدیده انجام شده و مسئله اصلی آن واکاوی و هویّت­ یابی تاریخی هنری رقص با سماچه در ایران می‌باشد. روش تحقیق کیفی می‌باشد و با رویکردی تحلیلی- توصیفی، براساس گردآوری اطلاعات مکتوب کتابخانه‌ایی انجام شده است. نتیجه حاصله نشان از آن دارد که رقص با سماچه پدیده‌ایی نمایش‌گونه و کهن در ایران است که می‌توان با کاربردی کردن آن در هنرهای نمایشی، راه برون‌رفت از بن‌بست های کلیشه‌ای نمایش در ایران و حتی جهان را مهیا ساخت.