ارزیابی تحلیلی فرایند تولید ماسه در چاه های نفت و گاز مخزن آسماری میدان اهواز

نویسندگان

1 گروه آموزشی تونل و فضاهای زیرزمینی، دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود

2 اداره مهندسی زمین شناسی، شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب

3 گروه مکانیک سنگ، دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود

4 گروه آموزشی مکانیک سنگ، دانشکده مهندسی معدن، نفت و ژئوفیزیک، دانشگاه صنعتی شاهرود

doi
10.22107/jpg.2023.408338.1203
چکیده

به دلیل اهمیت مشکل تولید ماسه در مخازن هیدروکربوری ماسه‌‌سنگی، در این تحقیق به ارزیابی لایه‌های سازند آسماری میدان اهواز در چاه شماره 469 از منظر علل و ظرفیت بالقوه تولید ماسه و ارایه راهکار مناسب برای کاهش آن از دیدگاه ژئومکانیکی پرداخته شده است. ارزیابی، با استفاده از نرم‌افزار Techlog صورت گرفته است. پارامترهای مورد نیاز برای ساخت مدل ژئومکانیکی یک بعدی مخزن از داده‌های موجود برآورد شده‌اند. معیار شکست موهر-کلمب با در نظر گرفتن اثر مقیاس برای حفره‌های مشبک‌کاری شده (Perforated) در شرایط تنشی غیر هیدرواستاتیک در نظر گرفته شده است. پس از ساخت مدل یک بعدی، نمودار افت فشار بحرانی (CDDP) در دو حالت چاه باز (Open Hole) و با حفره مشبک‌کاری شده ترسیم شده و نواحی مستعد تولید ماسه مشخص شده‌اند. لایه M2 به دلیل سستی، تخلخل و تراوایی چندین برابری نسبت به دیگر لایه‌ها، به عنوان یکی از مستعدترین نواحی تولید ماسه برای تحلیل حساسیت روی پارامترهای موثر انتخاب شده و تحلیل حساسیت بر اساس هندسه چاه، قطر غالب دانه‌های ماسه، شرایط تنش‌های میدانی و ویژگی‌های حفره مشبک‌کاری شده صورت گرفته است. با اندازه قطر غالب 200 میکرون برای ماسه‌های سازندی در ناحیه محتمل برای تولید ماسه، تحلیل حساسیت در چاه باز و حفره مشبک‌کاری شده، به ترتیب، در عمق 2822 و 2837 متری صورت گرفته است. فشار بحرانی ته چاهی (CBHP) و فشار بحرانی مخزن (CRP) در حفره مشبک‌کاری شده در راستای تنش افقی حداکثر با قطر حفره 0/4 اینچ، به ترتیب، 1898 و 2735 و در راستای عمود بر آن با قطر حفره 0/3 اینچ، به ترتیب، 861 و 2115 پوند بر اینچ مربع برآورد شده‌اند. با تعریف و تعیین زوایای انحراف انتقالی (TDA)، انحراف ایمن حداقل (MSDA) و جهت حفره بحرانی (CPOA) از روی تحلیل‌های حساسیت، روش طراحی نوینی برای عملیات مشبک‌کاری در مخازن درگیر با پدیده تولید ماسه ارایه شده است.