مدل‌سازی حوزه زمان امواج لرزه‌ای در محیط‌های ویسکوآکوستیک با توپوگرافی نامنظم و چگالی متغیر

نویسندگان

1 موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران

2 دانشکده مهندسی عمران دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی

3 موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران

4 موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران

doi
10.22107/jpg.2023.392370.1192
چکیده

مدل‌سازی انتشار موج لرزه‌ای، از گام‌های کلیدی در تصویرسازی لرزه‌ای، نقش مهمی در مطالعات ژئومکانیک نفت بر مبنای تصویرسازی غیرمخرب زیرسطحی ایفا می‌کند. دقیق‌ترین روش‌های تصویرسازی غیرمخرب لرزه‌ای نیازمند مدل‌سازی لرزه‌ای بر اساس حل عددی معادله مشتق جزئی انتشار موج هستند. در حالت ساده‌تر، این معادله در شرا یط چگالی ثابت و در محیط آکوستیک حل می‌شود. مطالعات بسیاری با هدف توسعه روش‌های مدل‌سازی برای وارد کردن ملاحظات شرایط واقعی انجام می‌پذیرند. یکی از این ملاحظات، که اهمیت شایانی در مطالعات ژئومکانیک در خشکی دارد، در نظر گرفتن توپوگرافی در مدل‌سازی است. در این پژوهش، ما از روش مرزی غوطه‌ور با هدف حل معادله انتشار موج در محیط‌های با توپوگرافی پیچیده در حوزه زمان استفاده کردیم، و این روش را برای انتشار موج در محیط ویسکوآکوستیک و در حضور چگالی متغیر توسعه دادیم. معادله انتشار موج در محیط‌های ویسکوآکوستیک، به دلیل وجود سازوکار جذب (اتلاف و پاشش)، معادله‌ای مختلط بوده که حل آن در حوزه زمان بسیار چالش برانگیز است. در این مطالعه، یکی از نوین‌ترین روش‌ها برای وارد کردن اثر جذب در انتشار موج در حوزه زمان استفاده شده است. درنهایت عملکرد روش توسعه یافته در این مطالعه، با مدل‌سازی انتشار موج در محیط‌های ویسکوآکوستیک با توپوگرافی پیچیده و چگالی متغیر مورد بررسی و آزمایش قرار گرفته است، که اثر کاهش دامنه در اثر جذب در محیط ویسکوآکوستیک به وضوح مشهود بوده و دامنه میدان موج ویسکوآکوستیک مدل‌سازی شده در محل توپوگرافی مطابق انتظار مقدار صفر دارد.